و اعلم ان الجسد بمنزله الارض الطيبه متى تعوهدت بالعمارة و السقى من حيث لا يزداد الماء فتغرق و لا ينقص فتعطش دامت عمارتها و كثر ريعها و ذكا زرعها و ان تغوفل عنها فسدت و لم ينبت فيها العشب فالجسد بهذه المنزله و بالتدبير فى الاغذيه يصلح و يصح و تزكوا العافيه فانظر ما يوافقك و يوافق معدتك و يقوى عليه بدنك و يستمر به من الطعام فقدره لنفسك و اجعله غذائك .
[ چهار طبيعت ]
يعنى بدان به تحقيق كه جسد آدمى به منزلهء زمينى است كه زراعت در او نيكو شود . پس هرگاه زمين زراعت را خواهند آبادان سازند به اين طريق [ است ] كه آب آن را بسيار ندهند كه مبادا دانه را آب بسيار فروگيرد و غرق سازد . و آب كمتر از مقدار حاجت ندهند كه مبادا زراعت تشنه بماند . در اين وقت بسيار مىشود آبادانى . و بسيار مىشود حاصل آن . و نمو مىكند زراعت آن زمين . و اگر به اين قانون عمل نشود و غافل شوند از آن زمين ، فاسد و ضايع مىشود زراعت آن و گياه در آن نرويد . پس جسد آدمى نيز به اين منزله است كه به سبب تدبير در غذاها « 1 » بدن صحيح و سالم مىباشد و در آن عافيت و صحت زياد مىشود . پس ملاحظه نماى آنچه موافق بدن توست و موافق معده توست و قوت دارد بر آن بدن به همان اكتفا نماى و اندازهء آن را بگير و آن را غذاى خود گردان .
و اعلم ان كل واحد من هذه الطبايع تحب ما يشاكلها فاغتذ ما يشاكل جسدك .
يعنى بدان به تحقيق كه هريك از چهار طبيعت كه گرمى
هامش
( 1 ) .foods.