و فتيله بعسل آلوده نيز مفيداند و سير در آب حل كرده و يا در عصارهء گشنيز تر و يا در عصارهء عنب الثعلب بر برون گوش در حوالى منفذ و بناگوش ماليدن بسى نفع بخشد و دواى قوى هيچ وقت به گوش ايشان نبايد نهادن كه بيم كرى و آماس بود و گفتهاند كه طبخ بابونه را در آفتابه كنند گرم و سوراخ گوش او را مدّتى بر لولهء او نهند تا بخار به گوش او در رود و تسكين يابد
پالودن پليدى
از گوش آنچه بعد از درد بود علاج نبايد كرد و آنچه بعد از درد هم نباشد چند روز مهلت بايد داد تا لختى مواد فاسده دفع شود پس از ان علاج كند علاج آنست كه فتيله را بعسل بيالايند و به انزروت سوده و بيخته اندر گردانند و در گوش او نهند هر شبانروزى چند نوبت تا چرك را پاك كند و ريش را بصلاح آورد و اگر در شب سوده بگردانند و بنهند هم نيكو بود كودكى سه ساله را بغايزورى گوش درد كرد چيزهاى پزاننده چون آب پياز و روغن كرچك نيمگرم و اشباه آن در گوش او مىچكانيدند يك شبانروز را گشوده يك هفته چرك مىآمد اندك درد باقى بود يكى فرمود كه قدرى مرّمكى را در آب حل كرده و با روغن گل جوشانيدند چندانكه آب رفت و در هر شبانروزى چند نوبت در گوش او نيمگرم مىچكانيدند و گاهى قطره چند روغن بادامچه كوهى نيز مىچكانيدند سه روز اتمام صحت يافت و به بسيار آزموديم نافع آمد در آنچه بعد از درد بود و آنچه بىدرد بود
ورم لثه
بوقت برآمدن دندان اكثر اطفال كه دندان برآورند گوشت بن دندان و منبت آن متورم گردد و بغايت درد كند و بسبب حرارت درد و مشغولى طبع اخلاط ترقيق يابد و طبع بهضم نيكو نپردازد و اسهال پديد آيد و بسيار بود كه مودى به تشنج و كزاز و درد چشم و خارش و آماس كرده شود چون آن دندان تمام برآيد اكثر اين اعراض مندفع گردد و گاهى تب نيز آيد و علاج آنست كه چيزهاى را كه بسيار خائيدن بديشان بدهند تا ماده تحليل نيابد و گوشت منبت دندانها را بمغز خرگوش و پيه مرغ بمالند و بدان نرم مىدارند و انگشت برفق تمام بر آن محل مىمالند و روغن بنفشه بادام كه به آب نيمگرم بهم آميخته سر و گردن او را بدان چرب كنند و گاهگاه قطرهء چند روغن بنفشه نيمگرم در گوش او از ان جانب بچكانند و عسل با روغن بابونه يا روغن شيت خلط كرده و همچنين عسل با صمغ يبوسك كه آن را بطم گويند خلط گوشت دندانهاى او ماليدن نافع آيد و طبيخ بابونه و شبت بر سر او ريختن در محل گرم مفيد بود و در خواص آوردهاند كه ناب سگ را از آن جانب بكنند و بر ان جانب روى طفل تعليق كنند دندان زود برآيد و جهت تقويت اعصاب و قلت احساس وجع هر روز طفل را اندكى حب الشفا يا حافظ الصحة بايد داد و اگر از ان اعراض مذكوره چيزى بعد از برآمدن دندان باقى بود علاج آن بدستور خودش بايد كرد