و بعضى زنان باشند كه بدين بظر با زنان ديگر مجامعت كنند ارجيحانس و جالينوس بر آن گواهى مىدهند .
گفتار بيستم از كتاب سيم اندر معالجات از كتاب الاغراض الطبية اندر درد پشت و تهىگاه و رياح الافرسه و وجع المفاصل يعنى درد پيوندها و بندها و عرق النّساء و نقرس و دوالى و داء الفيل و غير آن و اين گفتار هفت بابست
باب اول از گفتار بيستم از كتاب معالجات اندر درد پشت و تهىگاه و علاج آن
اسباب درد پشت ، سوء المزاج سرد باشد ساده يا با ماده يا رنج و ماندگى و بسيارى جماع يا امتلاء رگ بزرگ كه در پشت است ، يا ضعيفى و لاغرى گرده با مشاركت رحم .
و اسباب درد تهىگاه در بيشترى حالها يا بادى غليظ بود يا بلغمى خام .
علامات آن ، امّا آنچ سبب آن سوء المزاج باشد ، علامتهاء سوء المزاج معلومست ، و علامات اسباب ديگر ، اسباب ، خود علامات باشد . و آنچه سبب آن امتلاء رگ پشت باشد ، علامت آن دردى بود با حرارت و ضربان اندر درازى پشت .
علاج آن ، آنجا كه سبب مادّهء بلغم بود ، ماء الاصول و روغن بادام طلخ بايد پزانيد ، و استفراغ بقى و داروى مسهل ، و به كار داشتن ترياق اربعه درين باب ، سخت نافعست .
و هر شب نخودسياه در آب گرم ، تر كنند ، بامداد آن آب با مقدارى وج و روغن بادام و انگبين دهند سود دارد ، خاصّه اگر دو هفته پيوسته دهند .
و سجزينا در آب نخود ، نافع بود .
و اگر سبب ، امتلاء رگ پشت بود ، رگ باسليق و مابض زدن و روغن گل ماليدن و غذا سبك دادن .
باب دوم از گفتار بيستم از كتاب معالجات اندر حدبه و رياح الافرسه و علاج آن
هر گاه كه مهره سينه يا مهره پشت از جاى خويش بيرون شود ، اگر ميل سوى بيرون كند آن را الحدبه گويند و اگر ميل باندرون كند آن را القعس گويند .
و اگر بيك جانب شود آن را التوا گويند .
و سبب آن رطوبتى رقيق كه سبب فالج آن بود يا رطوبتى باشد غليظ كه سبب تشنج بلغمى آن باشد و آن بادى