تخطي إلى المحتوى الرئيسي

الأغراض الطبية والمباحث العلائية ( فارسى ) — صفحة 506

مساهمون:

ص٥٠٦
چند گوزى بخورند ، و از پس آن سه وقيه نبيذ بخورند و حسك خشك را در آب حسك تر ، فرغار كنند پس خشك كنند سه بار يا پنج بار ، هر بامداد نيم وقيه ازين حسك با دو وقيه پانيد در شير تازه بجوشند و اندكى زنجبيل برافكنند و بخورند . و شراب گوز و شراب انجير و شراب جرجير و معجون سقنقور و زرعونى ، سود دارد .

صفت عجّهء كه خواجه ابو على سينا رحمه الله در اين باب فرموده است

مغز گنجشك با مغز كبوتر پنجاه عدد ، زردهء خايهء مرغ خانگى ده عدد ، زردهء خايهء گنجشك بيست عدد ، ماء اللحم كه از گوشت ميش جوان كرده باشند ، يك غضاره ، آب پياز كوفته و فشارده سه وقيه ، آب جرجير پنج وقيه ، روغن گاو پنجاه درم ، توابل و نمك چندانكه رسم بود ، عجّه سازند و بخورند و از پس هضم آن اندكى شراب ريحانى خورند و شير تازه و آب پياز راستار است بپزند تا قوام آيد ، هر بامداد يك وقيه بخورند . صفت شراب انگورى ، عصير انگور بگيرند و بر هر ده منى عصير ، ده ستير داروئى كوفته و بر رگويى درافكنند و بگذارند تا شراب شود . و داروها اينست : تخم شلغم و تخم گزر و بوزيدان و بهمن سرخ و سپيد و تخم هليون و لسان العصافير و حب القلقل و لعبت بربرى و تخم جرجير ، راستار است ، همه بكوبند و در صرّهء ببندند و در عصير افكنند و هر چند روزى صرّه را بمالند و بفشارند ، چون شراب رسيده شود ، صرّهء دارو بيرون كنند . روغن فرفيون ماليدن سود دارد .

باب هشتم از گفتار هجدهم از كتاب معالجات اندر انزال منى و سرعت آن

سبب سرعة انزال اندر بيشتر وقتها گرمى و تيزى منى باشد تا خامى منى و سستى آلتها . علامات آن ، اگر سبب ، گرمى و ترى منى بود ، منى زرد بود و هنگام بيرون آمدن مجراى بسوزد و سخت زود بيرون جهد . و اگر سبب ، خامى و رقيقى و سستى آلتها بود ، قوام آب رقيق بود و لون او سپيد ، و هنگام بيرون آمدن ، حرارت آن ظاهر نشود و جهنده