تخطي إلى المحتوى الرئيسي

الأغراض الطبية والمباحث العلائية ( فارسى ) — صفحة 425

مساهمون:

ص٤٢٥
علاج آن ، اگر خونى باشد نخست رگ باسليق زنند و به هيچ حال داروى مسهل و داروى قى نشايد داد ، از بهر آنكه قى خطرناك بود . و روغن آبى و آب مورد تر و آب آبى و آب سيب و صندل و موم روغن كه از روغن گل بود اندر هاون بمالند ، و خرقه بدان ، تر كنند و بر معده پوشند . و آبى بريان‌كرده و سيب بريان‌كرده و تراشهء كدو تر و ساق خرفه و برگ او گرفتن و بر معده نهادن . و شربت از آب انار ترش و شيرين و ربّ سيب و ربّ آبى . و غذا باز بايد گرفت و تدبير لطيف بايد فرمود ، و بر كشكاب و آب انار اقتصار بايد كرد . و آب با شراب بنفشه و شراب نيلوفر بايد داد ، و از پس چهار روز ، آب لسان الحمل و آب كسنه و آب عنب الثعلب از هر يكى يك وقيه با چهار درم فلوس خيارشنبر و دانگى زعفران ، سه روز اين شربت ببايد داد . و اندرين سه روز ضماد از آرد جو و صندل سپيد و تراشهء كدو و آب عنب الثعلب و اندكى زعفران بايد ساخت تا هفت روز بگذرد روز هشتم تا تمامت چهارده روز آب عنب الثعلب و آب كسنه و آب باديان و آب كرفس ، شربتى از همه چهل درم با چهار درم فلوس خيارشنبر و دو دانگ زعفران مىبايد داد . و اگر به حكم مشاهده واجب كند كه آب باديان و كرفس كمتر كنند ، كمتر بايد كرد ، و اگر طبع نرم باشد بعوض خيارشنبر ، اقراص طباشير بايد داد ، يا نيم درم تا يك درم قرص گل به آب سيب و ربّ آبى و ضماد از عنب الثعلب و گشنيز تر يا خشك و بنفشه و خطمى و آرد جو و بابونه و اكليل ملك و بيخ سوس و موم روغن بروغن بنفش و روغن گل بايد ساخت . و از پس چهارده روز كه حرارت ساكن شده باشد ، اندر كشكاب ، بيخ باديان و بيخ كرفس مىبايد پخت و با روغن بادام بايد داد .

صفت قرص گل

بگيرند گل سرخ شش درم ، بيخ سوسن و سنبل از هر يكى چهار درم ، شربتى نيم درم تا يك درم . و اگر حرارت ساكن‌تر بود ، بابونه و اكليل ملك و فقاح اذخر از هر يكى سه درم ، مصطكى و كهربا از هر يكى دو درم ، اندر قرص گل زيادت كنند و به شراب بسرشند و اقراص كنند ، و با آب عنب الثعلب جوشانيده و صافى كرده دهند . و غذا ماش مقشّر و برگ چگندر و لبلاب و اسفاناخ و سرمق و كدو بروغن بادام . و اگر قوّت ضعيف باشد ، زردهء خايهء مرغ نيم‌برشت . و از پس بيست روز كه تب آهسته بود ، اگر جوژهء مرغ خانگى دهند روا بود . و اگر آماس
الأغراض الطبية والمباحث العلائية ( فارسى ) — صفحة 425 | اسماعيل الجرجاني ( زين الدين )