ذكر وقوع عارضهء و با در اين بلد
[ نظم ]
برآمد مرغى از مشرق ، آتشينبال * به بالش نامها بسته ز آجال « 1 »
در 1692 ميلاد كه به دو ظهور « پتر كبير » بود ، گويند عارضهء « و با » به اهل اين ولا رسيد ، و « حذاقت « 2 » اطبا » به « حماقت » و « جهل » پيوست ؛ و چون در درجه طالع اين ملك ، فتنههاى مشرقى ظاهر گشت ، مادهء « و با » نيز از همين جاده طى مسافرت كرد .
مدتى با هواى « حاجى ترخان » خلطه داشت و دفع اخلاط مىكرد . از تغيير فصول و « حرّ » و « برد » در صورت او قصورى به هم نمىرسيد [ و ] عفونت هوا به درجه [ اى ] رسيد كه اگر كسى نصف روزى در حواشى اين صفحه مكث مىكرد ، به اقصاى عالم مىرفت ، اين مرض با او دست در گريبان مىشد .
« وَ لَوْ كُنْتُمْ فِي بُرُوجٍ مُشَيَّدَةٍ »
« 3 » .
جان بيرون نمىبرد و اموات بلا عقب ماندند و املاك بلا مالك .
2 سال ، به سبب اين عارضه ، « حاجى ترخان » ويران بود . تا آتش بلا فرونشست و مردم اطراف به اوطان خود برگشتند ؛ و اين علت تا 35 سال ديگر عود نكرد .
هامش
( 1 ) . مرگها ، مهلتها .
( 2 ) . مهارت ، استادى ، چيرهدستى
( 3 ) . نساء - 78 .