10 . جبل طور سينا « 1 » .
11 . جبل عرب در برّ العرب .
و نهرهاى عظيمه آسيا ، چهارده است :
1 . دجله « 2 »
2 . فرات « 3 »
3 . جيحون « 4 »
4 . گنگ « 5 » ، از بلاد هند
5 . كريشنا « 6 »
6 . بوراسپوتر « 7 »
هامش
قله ايران مىباشد . اين كوه متعلق به دوران چهارم زمينشناسى است .
( 1 ) . طور سينا( Tour of Sinai )كه به آن جبل موسى مىگويند و در شبهجزيره سيناى مصر قرار داشته و قله آن 2285 متر ( 7495 فوت ) ارتفاع دارد . اين كوه مقدس ، كه نام آن در كتاب مقدس ( تورات ) نيز آمده ، داراى صومعهاى به نام سنت كاترين( Saint Catherine )مىباشد . طور در سريانى به معناى كوه است .
( 2 ) . دجله( Dijlah )كه آن راTigris( ببر كوچك ) و در تركىDicleمىنامند ، رودى است در جنوب غربى آسيا ، كه در لغت به معناى تند و تيز نيز مىباشد . درازاى آن 1900 كيلومتر ( 1180 ميل ) بوده و از قلب بغداد مىگذرد . اين رود از كوههاىElazigتركيه سرچشمه گرفته و در شهر يهودىنشين قرنه به رود فرات مىريزد و شط العرب را تشكيل مىدهد .
( 3 ) . فرات( Euphrates )كه در عربى الفرات و تركىFiratگفته مىشود ، رودى است كه در سه كشور تركيه ، عراق و سوريه جارى است و در قرنه با دجله رود « شط العرب » را تشكيل داده و 2700 كيلومتر ( 1700 ميل ) طول دارد و حوضه آبريز آن 000 ، 440 كيلومتر مربع مىباشد .
( 4 ) . جيحون( Amu Darya )كه در روسى ، تركمن و ازبك هم با نامهايى شبيه به آن تلفظ شده و در تاجيكDaryoi Amoگفته مىشود و در روزگار باستانOxusنام داشته است . اين رود بزرگترين رود آسياى مركزى است و چون در اين ناحيه به رود پرآب و همهء رودخانهها « دريا » مىگويند ، در اصل « آمو » نام داشته و حدود 2540 كيلومتر ( 1580 ميل ) طول دارد . اين رود از پل قمرى در افغانستان سرچشمه گرفته و به درياچه آرال مىريزد .
( 5 ) . گنگ( Ganges )، رود مقدس هندوان ، كه از كوههاى هيماليا سرچشمه گرفته و به خليج بنگال در جنوب بنگلادش مىريزد . اين رود 2510 كيلومتر ( 1560 ميل ) طول داشته و نام خود را از يكى از خدايان هندو به نامGangaاخذ كرده است .
( 6 ) . كريشنا( Krishna )رودى در شمال هندوستان است كه به آنKistnaهم مىگويند . اين رود 1300 كيلومتر ( 800 ميل ) طول داشته و از كوههاىGhatsسرچشمه گرفته و به خليج بنگال مىريزد . اين رود نام خود را از كريشناى مقدس ( در آيين هندو ) اخذ كرده است .
( 7 ) . براهماپوترا( Brahmaputra )كه در زبان سانسكريت به معناى پسر براهما مىباشد ، در روزگار باستانDyardanesياOedanesناميده مىشد و يكى از بزرگترين رودهاى جنوب آسيا است كه 2900 كيلومتر ( 1800 ميل ) طول دارد و از جنوب شرقى كوههاى تبت سرچشمه گرفته و پس از عبور از كشورهاى چين ،