تخطي إلى المحتوى الرئيسي

سفرنامه هاى خطى فارسى ( فارسى ) — صفحة 512

مساهمون:

ص٥١٢
آن زمان تاكنون ، سياست ملكى « آل عثمان » بر وفق قواعد و نظامى است كه روزبه روز باعث آراستگى « 1 » ممالك ايشان شده [ است ] . در « دمشق شام » ، قونسلى « 2 » از « انگليز » « 3 » ، كه مقيم آنجا بود ، براى بنده حكايت كرد كه تا 20 سال قبل ، اگر از ما وكيلى به اين بلاد مأمور مىشد ، غفلتا به‌قتل مىرسيد ؛ و سببش اين بود كه فوايد « مأمورين » و « وكلا » را ملتفت نبودند ؛ و در اين ازمنه كه بر اين « فوايد » واقف شدند ، عادات قديمه را موقوف داشته [ و ] كمال « حرمت » را از وكلاى هر دولت مرعى مىدارند . ديانت « آل عثمان » ، « اسلام » است . شهرهاى بزرگ ايشان در « اروپا » : « اسلامبول » و « ادرنه » « 4 » و « بلغراده » « 5 » است . و از « آسيا » : « ارض روم » « 6 » و « مرعش » « 7 » و « عينتاب » « 8 » و « شام » « 9 » و « حلب » « 10 » و « حما » « 11 » و « حميص » « 12 »
هامش
( 1 ) . در اصل : آراسته‌كى ( 2 ) . قونسول ، كنسول . ( 3 ) . انگلستان . ( 4 ) . ادرنه( Edrine )يا آدريانوپل( Adrianople )شهرى است در شمال غربى تركيه و مركز استانى به همين نام ، در نزديكى بلغارستان ، در بخش اروپايى تركيه ( تراكيه ) كه در روزگار باستانHadrianopolisياAdrianopolisنام داشته است . اين شهر در سال 1990 م . 345 ، 102 نفر جمعيت داشته است . ( 5 ) . بلگراد( Belgrade )كه در زبان صربى كرواتىBeogradناميده مىشود ، پايتخت جمهورى صربستان( Serbia )امروزى و يوگسلاوى قديم است . اين شهر در كنار رودهاى ساوا( Sava )و دانوب قرار داشته و از قرن 3 ق . م . تا 7 ميلادى ( حدود 1000 سال )Singidunumبوده و بعدها به‌ترتيب به تصرف سلت‌ها ، رومىها ، هون‌ها ، ساماتىها ، گوتىها ، بيزانس‌ها ، فرانك‌ها ، بلغارها و تركان عثمانى درآمد . عثمانيان آن را در سال 1521 م . شهر جنگ يا دار الجهاد ناميده و تا 1867 م . آن را در اختيار داشتند . در سال 2002 م . 200 ، 119 ، 1 نفر جمعيت داشته است . ( 6 ) . ارض روم يا ارزرومErzurum )يا( Erzerumشهرى است در شرق تركيه و مركز استانى به همين نام ، كه در روزگار باستانى شهرى ارمنىنشين از توابعGarin Kalakh( در عربىKalikaleيا قاليقلا ) بوده و بعدهاTheodosiopoliشهرى بيزانسى در قرن 5 ميلادى بوده و تركان عثمانى از سال 1515 م . آن را به ارض روم ( زمين روم ) يا ارزروم تغيير نام دادند . اين شهر در سال 2000 م . 235 ، 361 نفر جمعيت داشته است . ( 7 ) . مرعش( Marash )كه امروزه قهرمان مرعش( Kahramanmarash )ناميده مىشود ، شهرى است در جنوب تركيه و مركز استانى به همين نام ، در سلسله جبال توروس( Taurus )و نزديك رود سيحان( Seyhan )، كه در روزگار باستان آن را هيتىها( Hittite )در قرن 12 قبل از ميلاد بنا نهادند . آشوريان آن راMarkasiناميده و از قرن 16 ميلادى به تصرف تركان عثمانى درآمد . اين شهر در سال 2009 م . 198 ، 326 نفر جمعيت داشته است . ( 8 ) . عينتاب( Aintab )يا غازى عينتاب( Gaziantep )كه در روزگار باستانDolicheناميده مىشد ، شهرى است در جنوب تركيه و مركز استانى به همين نام ، كه هيتىها آن را در حدود سال 1000 ق . م . بنا نهاده‌اند . اين شهر در سال 2000 م . 000 ، 930 نفر جمعيت داشته است . ( 9 ) . شام در اين‌جا ، به شهر دمشق ( پايتخت سوريه و شام قديم ) گفته مىشود . دمشقDamascus )يا