[ 4 ] و جناب « حكيم الملك معين » .
باقى ملتزمين ، هنوز معلوم نيست [ و ] در « سرحد » معلوم خواهد شد .
دو سه روز است باد در « همدان » بيداد مىكند [ و ] زمين و زراعت را خشكانده و اسباب وحشت مردم گرديده [ است ] . خداوند ترحم فرمايد ، باران كاملى بيايد و دل مردم ضعيف قلب ، آرام بگيرد . ان شاء الله .
چهارشنبه ، 18 ذى حجه سيچقانئيل 1317 [ ه . ق . ]
روز عيد غدير و از اعياد محترم شيعيان است .
3 ساعت از آفتاب گذشته ، براى عرض تبريك عيد و خلعت ، به « دار الحكومه » رفته ، حضور حضرت و الا « شاهزاده ظفر السلطنه حكمران » مشرف شدم . جمعى از « شاهزادگان » و « اركان » و « اعيان » بلد هم آمده [ و ] حضور داشتند .
حضرت و الا « حكمران » ، پس از پوشيدن خلعت همايونى ، كه عبارت از پالتو ترمه كشميرى ، با سردوش الماس درجهء اول باشد ، و لوازم تشريفات آن ، به سلام نشسته ، صرف شربت و شيرينى شد . و موزيك نواختند .
دو سه روز است [ كه ] در خانهء جناب « منتصر الملك » هم مشغول عروسى صبيهشان هستند ، كه به پسر سركار عمدة الامراء « مبين السلطنه على خان زاغه » معقود كردهاند . ان شاء الله عروسى مبارك و عاقبتبهخير خواهد بود .
دو روز قبل ، حضرت و الا « حاجى سيف الدوله » ، از سفر « مكّه » مراجعت [ كرده ] و به شهر « همدان » تشريف آورده ، يك شب مانده [ و ] به « زنجان » تشريف بردند .
دويّم محرم 1318 [ ه . ق . ]
در حالتى كه مردم از دير آمدن باران و خشكسالى خيلى مضطرب و حيران بودند ، از بركت تعزيهدارى حضرت سيد الشهدا - عليه آلاف التحية و الثنا - باران كاملى در صفحات « همدان » آمد ، [ كه ] زراعت و نباتات را « زنده » و قلوب مردم را « رام » و « مطمئن » ساخت و از وحشت بيرون آورد .
تسعير گندم ، خروارى 17 الى 18 تومان [ و ] جو ، دوازده سيزده تومان است . نان ، يك من . . . « 1 »
هامش
1327 ه . ق . و 1332 تا 1345 ه . ق . در اروپا بهسر برد . به « نايب السلطنه » هم ملقب بود . در سال 1346 ه . ق . در سن 64 سالگى درگذشت . ( شرح حال رجال ايران ، 1 / 66 - 69 ؛ القاب رجال دوره قاجاريه ، 186 - 187 ) .
( 1 ) . به حساب سياقى نوشته شده است .