كاشتهاند . در فصل گل ، طراوت و صفاى « درهء مراد بيك » و منظرش خيلى تعريف دارد و « فرحانگيز » است .
از قرارى كه شنيده شد ، « درهء مراد بيك » 300 خانوار سكنه دارد . حاصل رعيت آنجا « ميوه » و « بيشهزار » است . محل زراعت ندارد ، مگر خيلى كم . يك دانگ و نيم « درهء مراد بيك » متعلق به آقاى « شريف الملك » ، يك دانگ و نيم مال پسر مرحوم « حاجى ذو الرياستين » « 1 » و 3 دانگ مال آقاى « آقا ميرزا اسماعيل » ، مستشار « همدان » و جناب « حاجى ميرزا اسحاق مجتهد » است .
چهارشنبه ، 26 ذى قعده 1312 [ ه . ق . ]
جناب « ميرزا محمد رضا خان » ، وزير « همدان » هم به « درهء مراد بيك » تشريف آوردند .
صرف « ناهار » و چاى « عصر » نموده ، به اتفاق ، به شهر مراجعت نموديم .
شنبه ، 29 ذى قعده [ 1312 ه . ق . ]
به واسطهء حكومت از « همدان » به ده ، محض وداع با بعضى از دوستان و آقايان ، چند جا رفته ، رسم وداع بهجا آوردم :
[ 1 ] خانهء جناب « شريف الملك »
[ 2 ] خانهء آقاى « مشير »
[ 3 ] خانهء جناب « آقا سيد باقر »
[ 4 ] منزل « حاجى على اكبر » [ و ] « على اصغر قرهباغى »
يك ساعت به غروب مانده ، به منزل سركار « على خان سرتيپ » آمده [ و ] تا غروب ، آنجا بودم .
بعد ، به اتفاق « سرتيپ مفخم » و آقاى « ميرزا جواد خان سرهنگ » سوار شده ، محض احوالپرسى به منزل فخر الاعيان « حاجى على اصغر » و « حسين آقا » پسران فخر الحاج « حاجى على اكبر تاجر شيرازى » آمديم . حضرات [ در ] منزل نبودند .
بنا به وعده [ اى ] كه داده بوديم ، عازم « سنگستان » شديم . در بين راه ، رؤيت هلال ماه ذى حجه شد .
يك ساعت از شب گذشته ، وارد « سنگستان » [ شده ] و خدمت سركار عمدة الامرا « محمد باقر معتضد نظام » رسيديم . اين سفر دويم است كه به « سنگستان » آمدهام . يكدفعه
هامش
( 1 ) . عبد الحسين ذو الرياستين ، فرزند ميرزا على آقا و على شاه ملقب به مونس عليشاه ( 1252 - 1332 ه . ش . ) ( شرح حال رجال ايران ، 6 / 137 ) .