ملا على نقى شاهرودى مجاور كربلاى معلّى آمده از حيدرآباد دكن ، و صحبتها داشتند . و نقل عجمها خصوص از قرآنهاى خوب خوشخط كه در ايران بسيار به دست مىآيد و هر چيزهايى قطعهاى تحصيل مىتوان نمود . و خبرى شهرت دارد كه قاصدى در عنيزه آمده ، از درعيّه خبر آمدن ميرزا رضا قلى را بيان مىكند كه عن قريب مىرسند .
بيست و پنجم شهر محرّم الحرام روز چهارشنبه : در مقام بريده . امروز روز وفات سيد الساجدين حضرت امام زين العابدين - عليه السلام - است . اگرچه اختلاف روايات بسيار است ، امّا روايت صحيحه امروز مىباشد . و سيد ميرزاى كربلايى حليم خوب پخته به عنوان ضيافت براى من و مصاحبان من آورد . و سيد عبد الوهّاب شوشترى [ از ] اعزّهء شوشتر مىباشند ، به جهت ملاقات آمده ، تا ظهر نشسته ، صحبت داشتند . و بيگم طلايى علويّه - يعنى سيّده - كه در كربلاى معلّى مجاور و شغل دلّالى دارد در خدمت جناب بيگم صاحبه مىآيد و صحبت مىدارد به زبان فارسى ، و بعضى كارها را نيز متوجه است . خوب اتفاق افتاده ، كه براى مشغولهء بيگم صاحبه كسى نبود . و ضعيفه غريب و هرباپى [ كذا ] است و چادر خود نزديك به چادر ما آورده زده .
شب حملهء حيدرى خواندم و حجيلان به ميرزا رجب على لنبانى پيغام فرستاده كه عبد اللّه بن سعود كمال عزّت و احترام ميرزا رضا قلى را منظور داشته ، و پولها [ يى ] را كه مبارك ظاهرى گرفته بود ، ان شاء اللّه تعالى مسترد خواهد كرد . و - بفضله - كار حجّاج به خوبى صورت خواهد گرفت . ( امروز مولد نواب حسام الملك بهادر است . جناب احديت عمر اوشان يكصد و سى سال گرداند . و نيز مولد مظهر على خان بهادر است . عمر اوشان صد و سى سال بود . بمحمد و آله الامجاد .
بيست و ششم محرّم الحرام روز پنجشنبه : در مقام بريده ، امروز حجاج عجم و عرب كه از راه شام به مكّه معظمه رفته بودند ، حج نموده وارد بريده شده . چه حال بر حجّاج بيچاره راه جبلى كه اسيروار در بريده افتاده بودند شده ، كه تحريرى و تقريرى نيست . آنها شاد و مقضىّ المرام و اينها محروم و مأيوس و در گريه و ناله و افغان افتاده . شورشى بلند شد كه كه اهل بريده كه دشمن
تذكرة الطريق في مصائب حجاج بيت الله العتيق ( فارسى ) — صفحة 92
مساهمون: محمد عبد الحسين كربلايي كرناتكى هندى
ص٩٢