« 1 » بيرون دربند
و شهرهايى كه بيرون دربند تميشه است آنچه معتبرست و بطبرستان منسوب و متّصل گرگانست گرگين بن ميلاد بنياد افگند و مساحت دايرهء او چهار فرسنگ بود و هميشه نشستگاه مرزبانان طبرستان آنجا بود ، چون گرگين مقام آنجا ساخت خربندگان او بچراخور باستراباد مىآمدند و مقام و خانه ساخته ، به طول مدّت عمارت زيادت مىشد استرآباد نام نهادند ، و از دينار جارى تا بملاط كه حدّ طبرستان است به طول و عرض كوهها كشيده از رى و قومس تا ساحل دريا جمله معمور و ديهها به يكديگر متّصل بود چنان كه يك بدست زمين خراب و بىمنفعت نيافتند ، و بيست و هفت « 2 » شهر بود درون دربند تميشه كه جامع و مصلّى و بازارها و قضاة و علما « 3 » و منابر بود بدين تفصيل :
بهامون
آمل ، سارى ، مامطير ، رودبست آرم « 4 » ، تريجه ، ميله « 5 » ، مهروان ، اهلم ، پاى دشت ، ناتل ، كنو « 6 » ، شالوس ، ؟ ؟ ؟ حورى « 7 » ، لمراسك ، طميش يعنى تميشه بكهستان
كلار ، رويان ، نمار ، كجويه ، ويمه ، شلنبه ، وفاد « 8 » ، الجمه ، شارمام ، لارجان اميدواره كوه ، پريم ، هزار گرى « 9 »
و خراج طبرستان بعهد ايّام طاهريّه شش هزار بار هزار و [ يك صد و ] سى هزار درم بود [ بدين تفصيل ] :
از سارى تا تميشه هزار بار هزار و ششصد هزار ، مامطير و تريجه سيصد هزار
هامش
( 1 ) - در ج و نسخ جديده : ذكر تفصيل شهرها كه بيرون دربند تميشه است . در عوض اين دو نسخه ابتداى سطر بعد را تا « آنچه » ندارند
( 2 ) - ج و نسخ جديده : بيست و هشت
( 3 ) - كذا در جميع نسخ
( 4 ) - كذا در الف ، ب : آب رم ، ج : اررم
( 5 ) - كذا در الف ( ولى بدون نقطه ) ، ب : مثل ، ج :
مثله ( رجوع شود بحدود العالم ورق 30 الف )
( 6 ) - اين سه نام فقط در الف هست و از ساير نسخ ساقط
( 7 ) - كذا در الف و ب ، ج : بيخورى
( 8 ) - ب : و ياد ج : دباد
( 9 ) - ب به خط الحاقى و ج به خط كاتب اصلى پس از تمام شدن اين فهرست دماوند را هم افزودهاند ، بهر حال اين فهرست چنان كه در الف آمده شامل 29 اسم است نه بيست و هفت يا بيست و هشت ، يا بعضى از ناسخين اسامى ديگرى را بر اين فهرست افزودهاند يا اين اسامى بعضى مركبند از دو نام به شكل نسبت يكى به ديگرى .