سال 1257 ه . ق / 1841 م ، را كه رضا قلى خان هدايت ذكر كرده است ، مىتوان با اندك اختلاف به عنوان پايان روزگار اللّه قلى خان پذيرفت ، نه سال شروع حكمرانى او .
دورهء خانى اللّه قلى ( 1241 - 1258 ه . ق / 1825 - 42 م ) بود . در اين دوره خانات خيوه به منتهاى وسعت خود رسيد ، در همين دوره شهر اورگنج قديم ترميم شد ، بعد از جنگ روسيه با خان خيوه ، در زمستان 40 - 1839 م ، خان خيوه مطيع دولت روس شد .
دايرة المعارف فارسى ، ج 1 / 931 .
137 / 3 - نور آطه
ابو بكر نرشخى از آن به نام « نور » ياد كرده است و چنين مىنويسد : « جاى بزرگ است و در وى مسجد جامع است و رباطهاى بسيار دارد . و به هر سالى مردمان بخارا و جاى ديگر به زيارت آنجا روند و كسى كه به زيارت نور رود فضيلت حج دارد . و اين نور را در ولايتهاى ديگر « نور بخارا » خوانند و بسيار كس از تابعين ، آنجا آسودهاند » . تاريخ بخارا / 17 ؛ ارباع خراسان / 490 .
گفتهء نرشخى را مىتوان دليلى بر اهميّت اين شهر از نظر مذهبى و اجتماعى در سدهء پنجم هجرى دانست . وجود آرامگاههاى متبرّك ، سبب شده تا شهر به « نور » معروف و مشهور گردد . در سدهء نهم ، معين الفقراء از « نورآباد » ى سخن مىگويد كه در شمال بخارا واقع است و محلّ آن با « نور آتا » تطابق دارد . شايد پسوند « آباد » در سدههاى بعد ، به نور افزوده شده است . تاريخ ملازاده / 71 ؛ ولى حافظ تانيش مورّخ دربار عبد اللّه بن سكندر شيبانى ( 940 ه . / 1534 م ) از سدّ نورآتا ياد مىكند كه به دستور سلطان بنا شده است .
ر ك : آبيارى در تركستان / 23 . گفتهء تانيش مىرساند كه از سدهء دهم هجرى به بعد ، نور به نام « نورآتا » معروف و مشهور بوده ، زيرا پسوند « آطه » در كنار نور كه به صورت « آتا » نيز آمده ، واژهاى مغولى است كه پس از چيرگى مغولان در ماوراء النهر بر نام بزرگان و شهرهاى اين سرزمين افزوده شده است و هنوز در گويش هزارگى افغانستانى نيز ديده مىشود . ر ك : رشحات عين الحيات ، ج 1 / 19 ، 20 .
امير سيد عالم خان در خاطرات خود از « نورآتا » به عنوان يك ولايت ياد كرده كه در