ميگفتند با اين تصاعد :
120 كشانه : 1 تكشانه ( تتسانه )
60 تكشانه : 1 لاوه ( لافو )
30 لاوه : 1 مه هورته ( ماو - هو - لى - تو )
5 مه هورته : 1 كاله
6 يا 8 كاله : 1 اهورتره ( شباروز )
حساب شهور هلالى بود ، و از هلال تا بدر را سوكله - پكشه ( قسمت سپيد ) ماه ميگفتند ، و از بدر تا محاق كرشنه - پكشه ( قسمت تاريك ) ماه بود ، و هر قسمت تاريك 14 يا 15 روز با قسمت سپيد ماه آينده ، يك ماه را تشكيل ميداد ، و شش ماه سير آفتاب را كه در قسمت شمال خط استواء بود ، اوته ره ينه ( سير شمالى ) و شش ماه جنوبى را دكشينه ينه ( سير جنوبى ) ميگفتند ، كه اين هر دو سير شش ماهى يكسال
VATSARA
را تشكيل دادى :
يكسال شش موسم داشت ، به اين تفصيل :
1 / از روز 16 ماه اول تا روز 15 ماه سوم ، موسم گرماى تدريجى بنام و سنته ( بسنت )
2 / از 16 ماه سوم تا روز 15 ماه پنجم ، گرماى كامل بنام گرشمه
3 / از 16 ماه پنجم تا روز 15 ماه هفتم ، موسم بارانى ورشه ( برسات )
4 / از 16 ماه هفتم تا روز 15 ماه نهم ، موسم سرسبزى و تنميه بنام سه ره ده
5 / از 16 ماه نهم تا روز 15 ماه يازدهم ، موسم سرماى تدريجى بنام هيمنته
6 / از 16 ماه يازدهم تا روز 15 ماه اول ، موسم سرماى كامل ، بنام سى سيره « 1 »
سال اين تقويم 12 ماه داشت ، كه تاكنون هم در پشاور و واديهاى ماوراى خيبر نامهاى آن مستعمل است و ما در جدول مقايسوى شهور نامهاى آن را خواهيم داد .
هامش
( 1 ) - سى - يو - كى كتاب دوم 130 ببعد