اصطخرى هنگاميكه دراهم غطريفى را سكه زدند ، بر ان هم تصويرى موجود بود « 1 »
علاوه بر دراهم غطريفى ، دراهم مسيبى و محمدى و فلوس « 2 » نيز از مضروبات عصر عباسى است ، كه اول الذكر منسوبست به مسيب بن زهير حكمران خراسان از دربار مهدى ( 166 ه 782 م ) و گرديزى گويد : كه درم مسيبى كه در ماوراء النهر رود ، به دو بازخوانند ، چنان كه غطريفى به غطريف بن عطاء كندى ، و محمدى به محمد بن زبيده ، و اين در مها با نقره و روى و ارزيز آميخته باشد . « 3 »
در دورهء اسلامى ، در اكثر مراكز ادارى حكمرانان عربى ، دار الضرب هم وجود داشت ، كه در ان سكه ميزدند ، و از ان جمله در بلاد خراسان هم دار الضرب بود ، « 4 » و چنانچه گفتيم : ابو مسلم قايد و پيشواى خراسانى سكه زده بود ، و نيز عبد اللّه بن معاويه نواسهء جعفر بن ابو طالب ، آنكه در سنه 129 ه 746 م در هرات كشته و مدفون شد سكهيى ازو باقيست . « 5 » و مسكوكات بعضى از حكمرانان خراسان را در بالا شرح داديم .
بموجب شرحيكه على باشا مبارك مصرى ميدهد ، وزن سكههاى اسلامى چنين بود :
1 / سكهء حضرت عمر و عثمان : ده درهم - 6 مثقال نقره .
2 / سكهء معاويه : ده درهم - 7 مثقال نقره .
3 / سكهء معصب بن زبير در عراق : ده درهم - 7 مثقال نقره .
4 / سكهء عبد الملك بن مروان در سنه 76 ه 695 م :
دينار - 22 قيراط طلا
درهم - 15 قيراط نقره
و هر ده درهم - 7 مثقال نقره
هامش
( 1 ) - مسالك الممالك 314
( 2 ) - كلمه فلوس معربست از او بولوس يونانى ، كه پول فارسى هم ازين ريشه است ( حواشى برهان 428 )
( 3 ) - زين الاخبار خطى 77 الف و اصطخرى 323
( 4 ) - تاريخ تمدن اسلامى 1 / 100
( 5 ) - زمباور در معجم الانساب 70