بقول قدامه بن جعفر :
وى كاتب بغدادى متوفى 337 ه 948 م است ، كه در دربار عباسى منزلتى رفيع داشت و از روى اسناد رسمى ، كتاب الخراج خود را در حدود 316 ه 928 م نوشت و در ان ماليات حدود 225 ه 839 م خزانهء عباسى را در حالت صلح شرح داد :
از خراسان 000 ، 000 ، 37 درهم
از سيستان 000 ، 000 ، 1 درهم
از مكران 000 ، 000 ، 1 درهم « 1 »
بقول تاريخ سيستان :
مولف نامعلوم تاريخ سيستان ( تاليف بعد از 445 ه 1053 م ) عمل سيستان و خراسان را بقرار صلح در زمان قديم چنين مىنويسد :
از كورتهاى سيستان : بست - رخد - كابل - زابل - نوزاد - زمينداور - اسفزار و خجستان : يك مليون درهم
اما تمام خراج سيستان ( 000 ، 397 ، 5 ) درهم است بشرح ذيل :
000 ، 312 ، 5 درهم انواع خراج
000 ، 85 درهم بابت خالصه و جزيه
و همين مولف عمل تمام خراسان را تا غايت حد اسلام بروزگار عبد اللّه بن طاهر در حدود 211 ه 826 سى و هشت مليون درهم مينويسد . « 2 »
ابن خرداذبه :
قول ديگر از عبد اللّه ابن خرداذبه در حدود 232 ه 846 م است ، كه از روى اسناد رسمى احصائيه عائدات مالى را فراهم آورده و گويد : كه سازمان ادارى و مالى دربار خلافت همان بود ، كه قبل از اسلام در خراسان رواج داشت ، و درآمد مالى سرزمينهاى شرقى خلافت عباسى چنين بود به حساب درهم :
سيستان : ( 000 ، 776 ، 6 )
هامش
( 1 ) - كتاب الخراج 249 ببعد طبع ليدن .
( 2 ) - تاريخ سيستان 26 و 30