فصل سه غذاهاى آبگون
1 - آبگوشت ( اوّگوش [ ت ]
owgus [ t ]
) :
« آبگوشت » معروفترين و مغذّىترين غذاى آبگون ايرانى است كه در همهء سرزمينهاى ايرانىنشين پخته و خورده مىشده و مىشود . براى تهيّهء اين غذا از گوشت گوسفند و آب و گاهى كمى روغن ، پياز ، نخود ، لوبيا و گاه ليمو عمّانى ، گوجهفرنگى ، سيبزمينى ، نمك ، زردچوبه و زعفران استفاده مىكنند . آبگوشت از جهت اينكه مادّهء غذايى خاصّى بدان بيفزايند يا نيفزايند انواعى داشته كه هنوز هم در بيرجند معمول است .
1 - 1 - آبگوشت آلو ( - االو
alu
) :
به اين آبگوشت بجاى ليمو يا گوجهفرنگى آلوى بخارايى مىافزايند و به آن « اوّگوشت االو
ow guste alu
» مىگويند .
2 - 1 - آبگوشت ساده ( - ساده
sade
) :
اين آبگوشت را بدون روغن مىپزند و بجز پياز و نخود و لوبيا و يا ادويه مادّهء ديگرى به آن نمىزنند به همين جهت آن را « اوّگوشت ساده
owguste sade
» مىنامند . اين آبگوشت را « يخنى
yaxni
» نيز مىخوانند .
3 - 1 - آبگوشت سبزى ( - سوّزى
sowzi
) :
گاهى در آبگوشت انواع سبزى مانند تره ، جعفرى ، مرزه و . . . نيز مىريزند . در اين صورت آن را « اوّگوشت سوّزى
ow guste sowzi
» مىنامند .