توضيح - دكتر كامرون اين لوحه را نسخهء دوّم لوحهء شمارهء 42 ميداند با اين اختلاف كه لوحهء 42 مربوط بدستمزد كارگران فوق به همين ميزان در ماه يازدهم سال نوزدهم سلطنت خشايارشا بوده اين لوحه مربوط بدستمزد ايشان در ماه دوم سال بيستم سلطنت خشايارشا مىباشد و چون خزانهدار پارسه هم در اين مدت تغيير يافته است در لوح فعلى بعوض نام خزانهدار قبلى نام خزانهدار جديد خوانده مىشود .
اختلاف ديگرى كه با مقايسه اين دو لوح ديده مىشود اينست كه اينجا فقط تعداد 62 نفر كارگران مرد و پسر ذكر گشته در صورتى كه در لوحهء 42 علاوه بر اين 62 نفر از 128 نفر كارگران زن و دختر و ميزان دستمزد آنها نيز گفتگو شده است .
تاريخ لوح فوق همان تاريخ الواح شمارهء 52 و 53 است .
با مختصر توجّهى به ترجمهء چند لوح بالا به خوبى ميتوان اهميّت كشف الواح گلى تختجمشيد را كه از مهمترين و ارزندهترين اسناد تاريخى كشور ايرانست دريافت و علاوه بر تمام فوائد علمى و تاريخى آنها اين حقيقت را در نظر گرفت كه كار ساختمان آثار معظم تختجمشيد با چه ترتيب و چه سازمان ادارى منظّمى صورت ميگرفته و پرداخت دستمزد استادان و صنعتگران و هنرمندان و پيشهوران تا چهاندازه تحت نظم و دقّت بوده است و بر خلاف تصوّر برخى ظاهربينان يا اهل غرض يادگارهاى شاهنشاهان هخامنشى در پارسه ( نام تختجمشيد در نبشتههاى ميخى محلّ مزبور ) از طريق بيگارى و كار رايگان بوجود نيامده است .
البتّه بررسى دقيق الواح گلى مزبور خود موضوع بس شيرين و شايستهء توجّه فراوان است كه از موضوع كتاب حاضر يعنى معرّفى آثار باستانى و ابنيهء تاريخى سرزمين فارس بيرون خواهد بود و به شرحى كه در آغاز مطلب اشاره نمود علاقهمندان مىتوانند بفصل اوّل مجلّد اوّل گزارشهاى باستانشناسى يا بمرجع اصلى فصل مزبور يعنى كتاب الواح خزانهء تختجمشيد به زبان انگليسى تأليف پروفسور كامرون « 1 »
هامش
( 1 ) -Persepolis Treasury Tablets - by - George G . CameronUniversity of Chicago Press - Ghicago 1948