ميرسند و پس از دشمن زيارى هم ناحيهء اردكان قرار دارد . نواحى جاويد و دشمن زيارى بر خلاف نواحى بكش و فهليان و رستم داراى جلگه نبوده تماما كوهستانى است و حاشيههاى باريك ساحل رودخانه را نيز دربر دارد .
راه فرعى كه به جلگهء فهليان ميرود نيز پس از خروج از تنگ سابق الذكر پيش از رسيدن به پل فهليان از جانب چپ منشعب ميگردد و به شرحى كه طى صفحات 135 و 136 متن كتاب توضيح داده شد از آن راه به آبادى سروان و ويرانههاى عهد هخامنشى مجاور آن ميرسند .
خوشبختانه در بازديدى كه بلطف دوست گرامى آقاى على سامى براى نخستينبار در روز 16 اسفند 1339 از ويرانههاى عهد هخامنشى در كنار آبادى سروان نصيب نگارنده شد اطلاعات بيشترى از اثر تاريخى مهم مزبور بدست آمد كه ذكر آن را در اينمورد مناسب ميداند .
ويرانههاى بناى عهد هخامنشى نزديك سروان مشتمل بر تپّهء كوتاه پست و بلند خاكى است و قسمتهائى از چهار عدد تهستون سنگى بزرگ و زيبا و خوشطرح همان عهد در دل خاكهاى تپّهء مزبور پديدار مىباشد و اندازهء هر يك از آنها بدينقرار است :
قطر دائره 20 ر 1 متر بلندى 70 سانتيمتر .
مردم محلّ نام سروان را سرون ( بر وزن برون ) تلفّظ ميكنند و كدخداى آنجا بنام مير قلندر كاظمى و يكى از اهالى بنام جمعه سمت راهنمائى آقاى سامى و نگارنده را براى بازديد ته ستونهاى متعدّد و زيباى عهد هخامنشى عهدهدار گرديد و دو عكس از يكى از چهار تهستون سابق الذّكر در تصاوير شمارهء 230 و 231 از نظر خوانندگان گرامى گذرانيده مىشود .
مسافت از كازرون تا پل فهليان و از آنجا به سروان به شرحى است كه توضيح ميگردد :
از كازرون تا بر كتك ( محلّ انشعاب راه بوشهر و خوزستان ) 6 كيلومتر
از بركتك تا ويرانههاى شاپور 16 كيلومتر
از ويرانههاى شاپور تا سر آب بهرام 32 كيلومتر
از سراب بهرام تا محلّ انشعاب راه فهليان پيش از پل فهليان 9 كيلومتر
از محل انشعاب راه بمسافت سه كيلومتر كه بروند به آبادى معروف فهليان ميرسند و دنبالهء راه با پيچوخم و ناهموارى از كنار آباديهاى مختلف جنجن و سربيشه و قلعه نو
اقليم پارس ( فارسى ) — صفحة 398
مساهمون: محمد تقى مصطفوى
ص٣٩٨