هركدام ذكر مينمايد :
غار كمان :
در كتاب آثار عجم شرح مفصّلى از غارى بنام كمان كه درون آن يك كمان بطور واضح پديدار مىباشد مرقوم رفته كه در تنگ كوهى واقع است و از نورآباد تا دهانهء تنگ كه رو بمشرق قرار دارد بايد در حدود شش كيلومتر طىّ مسافت نمود و سپس از تنگ سنگلاخ دشوارى بالا رفت و كمان را درون غار از خارج نگريست و بالا رفتن به غار هم امكان ندارد و توضيحات افسانه مانندى دربارهء آن ذكر گرديده است كه علاقمندان در صورت تمايل مىتوانند به كتاب مزبور مراجعه نمايند « 2 »
سپيدز ( قلعهء سفيد )
روبروى تنگ كمان آثار قلعهء معطمى از سنگ و گچ بر فراز كوهى منفرد و مجزّا ( نظير كوههاى ديگر به همين هيئت كه در نقاط مختلف فارس در وسط جلگه سر به آسمان كشيده بالاى هريك محوّطهء نسبتا مسطّحى وجود دارد ) پديدار است كه بنام سپيدز مخفّف سپيد دژ معروف است و آن را بنام سفيدقلعه نيز ميخوانند و بطور عموم قلعه سفيد هم ميگويند و از قرائن امر برميآيد كه اصل آن لا اقل مربوط بعهد ساسانيان باشد ، براى بالا رفتن برفراز قلعه چهارراه بنامهاى سياهشير و زرينكلاه و گلستان و شترخسب موجود بوده اكنون از راه شترخسب ميتوان بويرانههاى قلعه رسيد ، بقاياى ديوارها و قسمتى از دروازهء سنگى و طاق ضربى سنگى آن هنوز باقى است و سنگهاى نيمهتراش كه در اصطلاح سنگتراشى باد بر مينامند در آنها به كار بردهاند و تا دوران محمّد شاه قاجار هم پناهگاه و قلعهء مستحكم ممسنى بوده از آن به خوبى استفاده مينمودهاند .
هامش
( 2 ) كتاب آثار عجم سابق الذكر صفحات 300 تا 302 .