5 - آثار تاريخى ممسنى
خاك ممسنى در سمت شمالغربى كازرون واقع بوده و در كتاب آثار عجم بنام شولستان نيز ذكر شده است ، پس از عبور از ويرانههاى بيشابور از طريق چنار شاهيجان راهرا ادامه ميدهند و پس از طىّ در حدود پنجاه كيلومتر به قصبهء نورآباد يا مالكى ميرسند كه مركز عمدهء ممسنى محسوب مىشود ، در خاك ممسنى آثار تاريخى بسيار مهم و قديمى هست كه با رعايت ترتيب رسيدن به آنها از راه مزبور بذكر و معرّفى هريك ميپردازيم :
نقش بهرام در سرآب بهرام
قريب نه كيلومتر پيش از آنكه از كازرون به نورآباد برسند در سمت راست جادّه پائين كوهستان در محوّطهء بسيار مصفّائى كه بنام سرآب بهرام خوانده مىشود نقش برجستهاى بدرازاى 85 / 3 متر و پهنا يا بلندى 90 / 2 متر بر سنگ حجّارى كردهاند ، در اين مكان آب از چشمهسار زيبائى بيرون آمده جارى مىشود و محلّ وسيع با نزهتى براى تفريح و استراحت است ، تصوير بهرام دوّم كه نقوش برجستهء ديگر او را در نقشرستم و گويوم و سر مشهد و تنگ چوگان سابقا مذكور داشتيم در اين نقش برجسته ديده مىشود كه در وسط از روبرو نشسته در هر جانب او دو نفر از بزرگان ساسانى به حال احترام ايستاده مانند صحنههاى ديگر نظير آن انگشت سبّابه را به نشانهء تعظيم بطور خميده رو به بالا نگاه داشتهاند ( ش 193 و ش 194 )
برج نور آباد
اثر تاريخى مهمّ ديگرى در جانب غربى نورآباد و خارج از آن وجود دارد كه برج سنگى چهارگوش معظم و منظّمى بوده آتشگدهاى از عهد اشكانيانست و بنامهاى ديمى ميل و ميل اژدها خوانده مىشود ، اين بناى تاريخى مهم و منحصربفرد بمسافت هفت كيلومترى بخطّ مستقيم در سمت مغرب نورآباد در پائين دامنهء سنگى كوهستان واقعست و براى رفتن به آن بوسيلهء اتومبيل بايد در حدود 12 كيلومتر راه پيمود و از طريق گچ گران بدانجا رسيد .