مينماياند ، در قسمت راست لوحه نقوش اسيران مغلوب و دژخيمى كه سرهاى بريدهء مخالفين را در دست گرفته است و ايرانيانى كه دشمنان شكستخورده و غنيمتهاى جنگ را بحضور مىآورند ديده مىشود ، اين نقش برجسته از لحاظ هنر حجّارى تعريفى ندارد و سازندگان آن استادان ماهرى نبودهاند و لكن پيروزى مهمّى را كه شاپور دوّم در اواخر سلطنتش در نواحى دوردست شرقى كشور خود بدست آورده است نشان ميدهد .
نقوش برجستهء تنگ چوگان در تاريخ 15 ديماه 1310 ذيل شمارهء 158 در فهرست آثار ملّى ايران بثبت تاريخى رسيده است .
اينك بشرح اثر تاريخى مهمّ ديگر تنگ چوگان كه مجسّمهء شاپور و غار شاپور است ميپردازيم :
مجسمه و شكفت شاپور
بمسافت قريب چهار كيلومتر بخطّ مستقيم در شمالشرقى آثار بيشاپور و نقوش برجستهء سابق الذّكر در بالاى كوهستان بر جانب چپ تنگ چوگان غار بزرگى وجود دارد كه مجسّمهء عظيم شاپور اوّل درون آنست و براى رفتن به غار بايد راهى را كه از پاى كوهستان در سمت راست تنگ چوگان ميگذرد بپيمايند و در محلّى بالاتر از محاذات غار كه گدار رودخانهء شاپور براى عبور اتومبيل جيپ و چارپايان و غيره مساعد است از رود مزبور بگذرند و در دامنهء روبرو راهى را كه به همّت سپاه فارس در سالهاى اخير ايجاد گرديده است قسمتى با اتومبيل و قسمتى وسيلهء اسب يا پياده طىّ كنند و از پلّكانهاى مفصّل و طولانى كه سپاه مزبور در انتهاى راه ساختهاند بالا رفته به غار يا شكفت تاريخى عجيبى كه شاپور اوّل براى نصب مجسّمهء خويش و باحتمال نزديك بيقين جهت آرامگاه ابدى خويش برگزيده است برسند .
طول دهانهء غار در سابق قريب شانزده متر و بلندى آن كمتر از نصف آن بود ولى در سالهاى اخير كه سپاه فارس همّت به برپاكردن مجسّمه نمود دهانهء غار را از آنچه