تخطي إلى المحتوى الرئيسي

اقليم پارس ( فارسى ) — صفحة 61

مساهمون:

ص٦١

13 - بازار وكيل

بازار طويل خوش طرحى كه تصوّر ميرود شهريار زند پس از ملاحظهء بازار قديمى لار ( از آثار زمان شاه عبّاس كبير ) طرح آن را در شيراز ريخته است از بهترين آثار مرحوم وكيل بشمار ميرود و از نزديكى دروازهء اصفهان تا مدخل بازارهاى قسمت شهر قديم شيراز امتداد دارد و مشتمل بر حجره‌هائى با سكّوى پهن در طرفين و 74 دهانه طاقهاى بلند و خوش تناسب بوده است و چهار سوق بلندى درميان آن واقع گرديده بازارهاى فرعى شرقى و غربى آن را قطع مينمايد . چند دهانهء طاقها و تعدادى دكانهاى بازار وكيل ضمن امتداد خيابان زند از ميان رفته است .

14 - مدرسهء خان

از بازار وكيل كه داخل بازارهاى قسمت قديمى شهر شيراز شوند پس از گذشتن از بازار موسوم به اردو بازار و چند كوچه به بناى تاريخى وسيع ديگرى ميرسند كه مدرسهء خان نام دارد . از طرف خيابان هم چون از مسجد وكيل بخيابان لطفعليخان زند بروند در كنار آن خيابان به بناى مزبور ميرسند . اين بناى تاريخى مدرسهء وسيع دلبازى است كه در دوران سلطنت شاه عبّاس كبير بوسيلهء اللّه ورديخان والى فارس و فرزند و جانشين او امامقليخان بنياد گرديده مشتمل بر سردر بلند و پهن با مقرنسهاى عالى و دهليز ورودى با كاشيكارى معرّق بسيار ريز و ظريف ( ش 119 ) و حجرات دوطبقه در چهار سمت و صحن وسيع و ايوانهاى بلند است ( ش 120 ) . بر اثر زلزله‌هاى مكرّر و رطوبت و سستى خاك شيراز آسيب فراوان ديده تعمير زياد در آن صورت گرفته است . در كتيبهء دهليز تاريخ اصلى بنا 1024 هجرى و نام استاد سازندهء بنا حسين شمّاعى و نام نويسنده صيرفى ذكر شده است . مهمترين تعمير آن در زمان ناصر الدّين شاه در قسمت مقرنس‌كارى و تجديد كتيبهء سردر به عمل آمده بود كه در سالهاى اخير هم بوسيلهء فرهنگ فارس ضمن تعميرات ضرورى ديگر كاملا مرمّت گرديد و از سال 1337 ببعد نيز تعميرات مفصّل و فراوان توسّط اداره باستان‌شناسى فارس در قسمتهاى ويران اين بناى عظيم بجديّت كامل صورت ميگيرد . اين اثر
اقليم پارس ( فارسى ) — صفحة 61 | محمد تقى مصطفوى