حالى در ادبيات فارسى و عرب اطّلاعات وسيع داشت و در فقه و حكمت و عرفان از اساتيد بزرگ بشمار مىآمد . در اوايل عمر مكتبى در اردبيل داير كرد و بتربيت علمى و ادبى جوانان پرداخت ولى بعدها حوزهء درسش بمدارج عالى علمى و دروس عقلى و نقلى اختصاص يافت . تأليفات متعددى داشت كه برخى از آنها با خط خود وى باقى است و كلا در خانقاه احمديّهء شيراز ، كه خانقاه مركزى سلسلهء ذهبيه است ، نگهدارى مىشود . از آن جمله : « بصائر الدرجات » ، « ترجمهء انوار الولايه » ، « ترجمهء عشقيه » ، « ترجمهء فصل الخطاب » ، « تمييز المشرب » ، « سخنان كوتاه حضرت على ع » ، « حاشيه بر گلشن راز » ، « آيات الرجعه » ، « شرح صيغ العقود » ، « رسالهاى در تصوّف » ، « ديوان حالى مشتمل بر سرودههاى خود او » و بالاخره « ديباچهء منظومى بر سبع المثانى نجيب الدين رضا » مىباشد . و چند بيت از آن ديباچه چنين است :
بعد بسم الله حمد آغاز شد * درگه لطفش بما چون باز شد
آن مؤيد بر فقيران خدا * فيضبخش و نامور از اولياء
اصلش از تبريز جاى سه نجيب * خاك شمس الحق آن دلرا طبيب
سالكى روزى ز تبريز ارمغان * نسخهاى آورد از سبع المثان
محسن حالى كه شد نامش عماد * در طريق از پيرو سلطان رشاد
پنج نسخه كرد از رويش قلم * از براى سالكان خوش شيم .
شيخ حبيب ايرديموسى :
از فقهاى بزرگ نيمهء اول قرن چهاردهم هجرى است . از قريهء ايرديموسى ، در جوار قريهء سرعين برخاسته و بر اثر تلاش و پشتكار ، از بزرگان فضلاء حوزهء علميه نجف گشته است . در حوزهء درسى آخوند خراسانى از برگزيدهترين دانشجويان بشمار مىآمده و مراتب فضل و كمالات وى مورد مدح و ستايش معاصرينش بوده است . خود رسالهء عمليه داشته و مقلدين زيادى در عراق پيدا كرده است . تا آخر عمرش در نجف مانده و هم در آنجا درگذشته است . تاريخ ولادت و وفاتش بر نگارنده معلوم نگشت ولى دورهء شهرت و معروفيتش در ثلث دوم قرن چهاردهم هجرى بوده است .
بزعم برخى از علما كتاب معروف « حاشيه بر مكاسب شيخ انصارى » كه منتسب به