تخطي إلى المحتوى الرئيسي

اردبيل در گذرگاه تاريخ ( فارسى ) — صفحة 105

مساهمون:

ص١٠٥
دفاع كند چون قدرتى در پشتش نبود بدين‌سادگى بلااثر گشت و ستونهاى نظامى بدون رادع و مانع در اندك‌مدتى تمام منطقه را به تصرف خود درآورد . در آن ايام احمد قوام معروف به قوام السلطنه نخست‌وزير ايران بود و دكتر سلام الله جاويد با فرمان رسمى شاه از طرف دولت مركزى باستاندارى آذربايجان منصوب گشته بود . جاويد خود از سران فرقه بشمار مىآمد و قبلا نيز بطوريكه در ذيل صفحه 34 گفته‌ايم مدتى در زندان مختارى بسر برده بود . انتصاب او بدانسمت با توافق پيشه‌ورى با دولت مركزى صورت گرفته بود تا اسما و با حكم رسمى استاندارى از طرف شاه در آن استان باشد . مقارن حركت ستونها قوام السلطنه تلگرامى به استاندار مذكور مخابره نمود و ضمن اعلام حركت نيرو همكارى با ارتش را از او خواست و تهديد نمود كه چنانچه كسانى بفكر مقاومت مسلحانه باشند ارتش دستور مقابله و سركوب دارد . آدمى وقتى تلگرامها و نامه‌ها و پيامهائى را كه حكومت مركزى در آذرماه 1324 و قبل و بعد از آن تاريخ ، باولياى فرقه مىفرستاد و جوابهاى سخت و روش ناسازگار سران فرقه را ، كه به آنها داده مىشد ، با دستورهاى محكم آذرماه 1325 آن دولت و حالت تسليم بيچون‌وچرا و هرآينه عاجزانهء اولياى حكومت ملى مقايسه مىكند بازى « آلاكلنگ » بچه‌ها بيادش مىافتد كه چگونه بازيگران خارجى گاهى يكى از ايندو را بر يك سر تير بالا مىبرند و كمر ديگرى را بر خاك مىكشانند و لحظهء بعد كار را برعكس كرده آن را كه به خاك مذلت افكنده بودند بالا مىبرند و آن ديگرى را بر خاك مىنشانند ! در موضوع پيدا شدن و از بين رفتن فرقه اين سوآل بر ذهن آدمى مىگذرد كه مگر در اين 365 روز دوران حكومت فرقه چه واقعه‌اى رخ داد كه كار اينچنين وارونه گشت و آن يكى كه ديروز با آنهمه امكانات مالى ، نظامى ، ادارى و سياسى حالت تمنى و مرحمت در پيش گرفته بود امروز بدين شكل از موضع قدرت دستور مىدهد . و آنديگرى كه ديروز از هيچ فرقه‌اى ساخته پادگانها را تصرف و خلع سلاح كرده با تشكيل دولت ، اولياى حكومت مركزى را آنچنان مستأصل نموده بود ، امروز چنين زبون و درمانده گشته