فصل چهارم اوضاع عمومى و اجتماعى قوچان
تاريخ بناى قوچان جديد
فاجعهء دردناك زلزلههاى تاريخى و متوالى سالهاى 1311 و 1312 ق . قوچان قديم ، با تلفات وحشتناك آن ، سرانجام محمد ناصر خان شجاع الدوله حاكم وقت و بزرگانى از مردم قوچان را كه از اين حادثه در امان مانده بودند ، به اين فكر انداخت كه اصولا آن شهر و ديار را ترك كنند و در نقطهء ديگرى از اطراف آن حدود ، مسكن گزينند .
اين تصميم با اطلاع دولت مركزى انجام يافت و با مبلغى در حدود بيست هزار تومان كه از تهران به رسم اعانه رسيده بود ، اراضى نظرآباد و مقدارى از زمينهاى واگذارى شجاع الدوله « 1 » را در 12 كيلومترى شمال شرقى قوچان قديم ( شهر كهنه ) جهت ايجاد
هامش
( 1 ) . در اينجا بىمناسبت نيست متن استعفاى عدهاى از مردم قوچان كه از آيت اللّه حاج سيد ابو القاسم خوئى مرجع شيعيان و حجة الاسلام حاج شيخ محمد تقى رئيسى مجتهد نامى قوچان به عمل آمده است درج شود تا نظر ايشان دربارهء زمينهاى باغ دبير سهرابى براى مردم قوچان روشن گردد . چون نظر آقاى حاج شيخ رئيسى دربارهء اراضى نظرآباد و زمينهاى واگذارى شجاع الدوله در موقع زلزلهء تاريخى به مردم قوچان مورد توجه است ، لذا عين نظر ايشان را نيز در ذيل استفتاء مىنگاريم تا در تاريخ قوچان ثبت