بخش ششم : در اوصاف خمر . . . « 1 »
اين كتاب هنوز به چاپ نرسيده است و جا دارد كه بخشهايى از آن ، مستقلا مورد مطالعه و تحقيق قرار گيرد و به چاپ برسد .
9 . منشآت :
اگر چه امروزه از اين مجموعه ، مستقلا اثرى در دست نيست ، اما برگزيدهاى از آن ، در پايان ديوان فرصت مضبوط است كه در آنجا مىخوانيم :
« . . . از كتاب منشآت جناب فرصة الدوله كه دفترى است مبسوط ، پارهاى منتخب و نوشته مىشود . . . « 2 » »
بنابر اين مىبايد منشآت فرصت ، مجموعهاى مستقل و مفصل بوده باشد .
منشآت فرصت ، به عربى ، فارسى سره و فارسى متداول نوشته شده است كه گاهى آراسته به صنايع لفظى و زبانى ساده و رساست و همانطور كه گفته شد ، فعلا در انتهاى ديوان فرصت ، چاپ 1334 هجرى قمرى آمده است .
10 . مثنوى هجرنامه :
اين مثنوى را مرحوم اديب و ديگر معاصران فرصت ، از آثار فرصت شمردهاند ؛ اما حقير نه آن را يافت و نه در جايى ، اطلاعاتى بيشتر از آن بدست آورد .
11 . تفصيل انقلاب مشروطيت :
فرصت خود دربارهء اين كتاب مىنويسد :
« . . . تفصيل انقلاب مشروطيت را در كتابچهء على حدهاى نوشتهام و در اينجا بعضى فقرات آن را به چشم ديدهام ، خيلى مختصر و ساده مىنويسم . . . « 3 » »
هامش
( 1 ) . ( رك : مقدمهء آقاى نصرت الله نوحيان سمنانى ، ص 13 آثار عجم ، چاپ بامداد . )
( 2 ) . ديوان فرصت ، زرين قلم ، ص 489 .
( 3 ) . همانجا ، ص 149 .