و فنا مصون و از كشاكش متضادّات فارغ ، در خود صفا و بهاء و ضيائى مشاهده مىنمايد كه فوق ادراك عالم طبيعت است چون در اين حال ، سالك از عالم طبيعت مرده و حيات تازهاى يافته است و با اينكه به ظاهر در عالم ملك و ناسوت است ولى موجودات ناسوتى را با صورتهاى ملكوتى خواهد ديد و هر چه از مادّه بر او روى نمايد او را به صورت ملكوتى مشاهده مىكند ، و به حال او ضررى نمىرساند چون به قيامت انفسيّهء وسطى رسيده پرده بر كنار رفته و بسى از امور خفيّه بر او ظاهر گرديده و بسيارى از احوال عجيبه او را حاصل شده است . اين مرتبه همان مقام اسلام اعظم است كه در آيات قرآنيّه به طور روشن از آن ذكر شده است .
أَ وَ مَنْ كانَ مَيْتاً فَأَحْيَيْناهُ وَ جَعَلْنا لَهُ نُوراً يَمْشِي بِهِ فِي النَّاسِ كَمَنْ مَثَلُهُ فِي الظُّلُماتِ لَيْسَ بِخارِجٍ مِنْها كَذلِكَ زُيِّنَ لِلْكافِرِينَ ما كانُوا يَعْمَلُونَ
« 1 » .
و هكذا قوله تعالى :
مَنْ عَمِلَ صالِحاً مِنْ ذَكَرٍ أَوْ أُنْثى وَ هُوَ مُؤْمِنٌ فَلَنُحْيِيَنَّهُ حَياةً طَيِّبَةً وَ لَنَجْزِيَنَّهُمْ أَجْرَهُمْ بِأَحْسَنِ ما كانُوا يَعْمَلُونَ
. « 2 »
هامش
( 1 ) آيهء 122 ، از سورهء 6 : انعام : [ آيا آن كس كه بىجان بود و ما زندهاش كرديم و براى او نورى قرار داديم كه بدان وسيله در ميان مردم راه مىرود چون كسى است كه در تاريكيها بسر مىبرد و از آن بيرون نمىشود ؟ اينچنين اعمال كافران براى آنان جلوه داده شده است ] .
( 2 ) آيهء 97 ، از سورهء 16 : نحل : [ هركس كه كار شايسته كند مرد باشد يا زن درحالىكه مؤمن باشد ، او را به زندگانى پاك و دلنشينى حيات بخشيم ، و چنين كسانى را به جزائى كه بهتر از عملشان است پاداش مىدهيم ] .