نرسيدن و دانستن و ندانستن و ردّ و قبول پوشيده خواهد شد . از حافظ شيرازى است :
با خراباتنشينان ز كرامات ملاف * هر سخن جائى و هر نكته مقامى دارد
از بايزيد بسطامى نقل است كه گفت : « روز اوّل ، دنيا را ترك كردم ، و روز دوّم ، عقبى را ترك كردم ، و روز سوّم از ما سوى الله گذشتم ، و روز چهارم پرسيدند : ما تريد ؟ گفتم : اريد ان لا اريد » . « 1 » و اين اشاره به همان مطلبى است كه بعضى در تعيين منازل اربعه گويند : اول ، ترك دنيا . دوّم : ترك عقبى . سوّم : ترك مولى ، و چهارم : ترك ترك ، فتدبّر . و مراد از قطع طمع در نزد سالكين عبارت از اين مرحله است كه بسيار عظيم و كريوهاى مشكل است و عبور از آن صعب و دشوار و به اين آسانىها دست ندهد ، چه سالك پس از تأمّل و دقّت فراوان باز مىيابد كه در تمام مراحل سير در اين مرحله خالى از قصد و نيّت نبوده است بلكه غايت و مقصودى را در سويداى دل خود منظور داشته است گرچه آن غايت عبور از مراحل ضعف و نقص و وصول به كمال و كمالات باشد . و اگر سالك با وسيله و آلت تجريد ذهن و خاطر بكوشد و بارها به خود فشار آورد تا بخواهد از اين عقبه عبور كند و
هامش
( 1 ) - [ چه مىخواهى . . . مىخواهم كه چيزى نخواهم ] .