صلى خلف نبى » . در موقع وفات حسام الدين چلبى از مولانا پرسيد كه « نماز شما را كه گزارد ، فرمود كه شيخ صدر الدين » . از حكاياتى كه ظاهرا در ايام مخالفت واقع شده اينست كه افلاكى روايت مىكند « مولانا با جميع اصحاب بسوى زاويهء شيخ صدر الدين مىرفتند ، چون نزديكتر رسيدند قائم مقام بيرون آمد كه شيخ در گوشه نيست ، خداوندگار فرمود خمش كن اينقدر از شيخت نياموختى كه چيزى را كه از تو نپرسند نگوئى ، از آنجا درگذشتند و به مدرسهاى كه در آن حوالى بود درآمدند نه چندان معارف و معانى فرمود كه توان گفت . بعد فرمود كه اصحاب را معلوم است كه ما اينجا چون آمديم مقصود كلى آن بود كه اين بقعهء بيچاره به زبان حال به حضرت ذو الجلال مىناليد كه چند پوست پوست آخر روزى بمعانى دوست مشرف نشوم » .
قطب الدين محمود شيرازى
قطب الدين محمود بن مسعود بن مصلح كازرونى شيرازى « 1 » ( 634 - 710 ) از خاندان علم و دانش بود و پدر « 2 » و عم او در طب دستى قوى داشتند و به مداواى بيماران مىپرداختند و او خود نيز در اوائل حال بجاى پدر در بيمارستان شغل كحالى داشت و از آن پس در طلب علم طب و فهم مشكلات قانون بخراسان مسافرت گزيده به خدمت عدهاى از دانشمندان رسيد و در قزوين بمجلس درس نجم الدين ابو الحسن على بن
هامش
( 1 ) - نام او به همين طريق در صدر مصنفات خود وى و اكثر كتب تواريخ مذكور است و اينكه نام وى را بعضى محمد گفتهاند سهو است ، رجوع كنيد بروضات الجنات ، جلد سوم طبع ايران ( صفحهء 533 ) .
( 2 ) - قطب الدين در مقدمهء شرح خود بر كليات قانون مىگويد « و كنت من اهل بيت مشهور بن بهذه الصناعة ( طب ) شغفت فى ريعان الشباب و حداثة السن بتحصيلها و الاحاطة بجملتها و تفصيلها فاكتحلت السهاد و تجنبت الرقاد الى ان حفظت المختصرات المشهورة و تيقنتها و شهدت المعالجات المتداولة و تحققتها و مارست كل ما يتعلق بالطب و الكحل من اعمال اليد كالسل و الفصد و التشمير و لقط الظفرة و السبل و غير ذلك الا القدح فانه لا يحسن منا كل ذلك عند والدى الامام ضياء الدين مسعود بن المصلح الكازرونى و كان باجماع اقرانه تغمده اللّه بغفرانه و اسكنه اعلى غرف جنانه بقراط زمانه و جالينوس اوانه و لما اشتهرت بالحدس الصائب و النظر الثاقب فى تعديل العلاج و تبديل المزاج رتبونى طبيبا و كحالا فى المارستان بشيراز بعد وفاة والدى و انا ابن اربع عشرة سنة و بقيت عليه عشر سنين » از روى اين گفته كه باختصار نقل شد تاريخ نصب قطب الدين به طبابت و كحالى سنهء 648 بوده و وفات پدرش نيز على الظاهر در همين حدود اتفاق افتاده و او خود تا سال 658 طبيب بيمارستان بوده است و بعد ازين تاريخ درس كليات قانون را نزد عم خود كمال الدين ابى الخير بن مصلح كازرونى شروع نموده است .