نوشته شده كه تاريخ مرگش را با اختلاف در 587 و 597 و 619 و 627 و 632 آوردهاند ولى چنان مىنمايد كه قطعا در 618 زنده بوده و سال 627 بر اقوال ديگر ترجيح دارد ولى مىتوان گفتهء دولتشاه را پذيرفت كه در 513 ولادت يافته و اسير و مقتول مغول شده است . در مقدمهء اسرارنامهء چاپ طهران ولادت وى را در 512 و شهادت او را در فتنهء چنگيز در 627 نوشتهاند . در فهرست عربى و لاتينى قديم موزهء بريتانيا بنا بر نقل علامه آقاى محمد قزوينى در مقدمهء تذكرة الاولياء « 1 » در 597 نوشته شده . مرحوم فتح اللّه خان شيبانى در مقدمهء مظهر العجائب 618 يا 627 مىداند . در مقدمهء پندنامهء چاپ قديم طهران « 2 » به سال 597 يا 602 نوشتهاند . آقاى حاتمى در مقدمهء مصيبتنامه همان عقيدهء مرحوم شيبانى را پيروى كرده و در 618 يا 627 مىداند و همين مطلب را در مقدمهء پندنامه مكرر كرده و در مقدمهء سى فصل 618 نوشته است . مؤلف فهرست كتابخانهء عمومى معارف « 3 » در 589 يا 597 يا 627 يا 619 نوشته است . در فهرست كتب عربى - فارسى وارد و مخزونهء كتبخانهء آصفيهء سركار عالى « 4 » رحلت او را سال 622 نوشتهاند و در بعضى مآخذ ديگر 632 و 688 و 690 آمده است .
از اين فهرست معلوم مىشود كه در باب تاريخ رحلت عطار اختلاف عجيبى در ميان است كه دربارهء هيچيك از مردانى كه در تاريخ نام ايشان آمده اختلاف به اين اندازه نيست يعنى از 586 گرفته تا 727 بيست قول مختلف در ميان هست و در اين ميان 141 سال فاصله است كه مدت زندگانى چهار نسل باشد . بنا بر آنچه پيش از اين آمده است بعضى از اين قولها را چند بار مكرر كردهاند و فهرست آنها
هامش
( 1 ) - ص يد
( 2 ) - چاپ 1290 ص 12
( 3 ) - ج 2 طهران 1314 ص 27
( 4 ) - ج 2 حيدرآباد دكن 1333 ص 1492 - 1493