37 . معرفه : درجه پنجم ، حفظ خلت است ؛ يعنى دوستى خود را دوام دهد كه دلالت بر شدت انس و محبت دارد و صاحب اين خلق ، حقيقتا متخلق به خلق الهى و مظهر اسم ودود است . پس اگر از برادر خود امرى كه به نظر ، مخالف اخوت و رفاقت است ديده شود ، يا بايد محمل صحيحى به نظر آورد يا حمل بر خطا و غفلت نمايد ؛ و گرنه اغماض كند نه اعراض . « 1 »
هامش
راه انحراف از فطرت را در پيش گرفتهاند و به خاطر اين انحراف ، تمامى موجودات عالم هستى با زبان تكوين ، انسان منحرف و مستكبر را مخاطب قرار داده ، وى را سرزنش مىكنند كه اى انسان گنهكار و اى ياغى سركش ، ديدگان خود را بگشاى و ببين كه ما در صحنه هستى به راهى مىرويم كه خداوند تعالى ما را بر آن هدايت فرموده است . در واقع مطابق غريزه حكومت مىكنيم و از نعمتهاى خدادادى بهگونهاى صحيح و شايسته بهره مىبريم ؛ چنانكه زنبور عسل ، موريانه و بسيارى ديگر و نيز تمامى گياهان ، حيوانات ، ستارگان و . . . اينگونه عمل مىكنند . در واقع چنانچه هركس اندكى به خود آيد و به اطراف خود با ديده عبرت بنگرد ، مىيابد كه تمامى آفرينش ، برنامه حيات را براساس سنت الهى با نظمى حيرتانگيز ادامه مىدهد . بنابراين منصفانه است كه به موعظههاى پندآموز موجودات گوش فرا دهد و دست از كجروى بردارد و هماهنگ با ساير جهانيان در مسير هدايت كه سعادت است گام نهد . در اينجا مىفرمايند : واى به حال آن كس كه ديده بينايش را از همه حقايق بپوشاند و گوش شنوا را از شنيدن اين همه موعظه ببندد و با خيرهسرى از بوستان نيكبختى به سوى جهنم سوزان سيهروزى ره پيمايد و در پيشگاه خداوند هستى و جهان آفرينش شرمسار گردد . خدايا ! از درگاه شكوه و جلالت درخواست داريم كه ما را از خويش مرانى و به راه راست هدايت فرمايى و فيوضات بيكرانت را شامل حال ما گردانى و ما را در سايه رحمتت از نعمتهاى سرشارت بهرهمند سازى و بركات آسمانى و زمينى خود را بر ما نازل فرمايى و گريبان ما را از قيود آتش دوزخت رهايى بخشى و اجازه فرمايى كه در سايه عنايتت از بهشت رحمتت بهرهمند گرديم .
( 1 ) . پيش از اين گفته شد كه قائمه وفاق كه ركن اول اخوت و برادرى است ، داراى هفت مرتبه است كه در هر مرتبه و درجهاى متصف به يكى از صفات و متخلق به خلقى از اخلاق الهى است . اكنون در مرتبه پنجم از آن مراتب قرار داريم كه شامل حفظ دوستى است ؛ يعنى هركس وظيفه دارد پس از آنكه