ثواب عمل ، مخصوص حق است ؛ كما قال :
« فَلا تَعْلَمُ نَفْسٌ ما أُخْفِيَ لَهُمْ مِنْ قُرَّةِ أَعْيُنٍ » .
و السلام عليكم ناحيه مقدسه اسلام « 1 »
هامش
( 1 ) . همان گونه كه بيان شد ، نسبت مرتبه قلب ده برابر است ؛ به همين سبب در مقام پاداش حسنه ، ده حسنه منظور مىشود . اكنون مىفرمايند : نسبت هر مرتبه به مرتبه پايينتر ده به يك است ؛ ازاينرو مرتبه عقل در مقايسه با قلب ده برابر است ، همچنين ساير مراتب در مقايسه با مرتبه مادون خود ده برابر بالاتر است . اگر مرتبه نفس را صفر به حساب آوريم ، مرتبه قلب ده ، مرتبه عقل صد ، مرتبه روح هزار ، مرتبه سر ده هزار ، مرتبه خفى صد هزار و مرتبه اخفى يك ميليون برابر مرتبه نفس است ؛ بنابراين گفتهاند :
حسنات الابرار سيئات المقربين ( بحار الانوار ، علامه مجلسى : ج 11 ، ص 256 )
توضيح آنكه چنانچه كارى در مرتبه قلب از صاحبان قلوب سر زند ، ده برابر اجر دارد و اگر همين عمل از صاحبان عقول صادر شود ، صد برابر نيست ؛ زيرا چنين عملى سزاوار اين مقام نيست . بنابراين هر اندازه مرتبه بالاتر باشد ، لازمه آن عملى خواهد بود كه متناسب آن مرتبه است و به اين ترتيب چنانچه انسان به مرتبه بقا برسد ، ثواب عمل چنين شخصى از شمارش بيرون است و ارزيابى آن را خداوند تعالى مىداند ؛ چنانكه مىفرمايد :
هيچكس از آنچه براى او منظور شده است آگاه نيست .فَلا تَعْلَمُ نَفْسٌ ما أُخْفِيَ لَهُمْ مِنْ قُرَّةِ أَعْيُنٍ جَزاءً بِما كانُوا يَعْمَلُونَ( سجده ( 32 ) : 17 )
هيچكس نمىداند كه پاداش نيكوكارىاش چه نعمت و لذتهاى بىنهايت كه روشنىبخش ديده است در عالم غيب بر او ذخيره شده است .