كه برود ، به مطلوب مىرسد ، و كسى كه نرود در ظلمت جهل « 1 » باقى ماند .
كما قال على - عليه السلام - فى دعاء الصّباح فى حقّ النّبى ( ص ) : « صلّ اللهم على الدّليل اليك فى اللّيل الأليل » كه مراد از ظهور آن حضرت است در عين ظلمت جهل و غسق كفر كه زمان جاهليت باشد . و دربارهى اوصياى ايشان است : « من تمسّك بكم نجا و من تخلف عنكم غرق » .
معنى ابيات تا قولش : « يكى از بحر وحدت . . . » واضح است .
شده او پيش و دلها جمله در پى * گرفته دست جانها دامن وى
در اين راه اوليا باز از پس و پيش * نشانى مىدهند از منزل خويش
به حدّ خويش چون گشتند واقف * سخن گفتند در معروف و عارف
[ بحر وحدت ]
قوله :
يكى از بحر وحدت گفت انا الحق
يعنى در مقام استغراق در هويّت مطلقه از بحر وحدتى كه قلب باشد ، از باب : « قلب المؤمن عرش الرّحمن » ، سالك - از حيث فنا - به الهام خدا - به مقتضاى حديث قدسى - چون مصداق « 2 » : « و لسانه الذى ينطق به » گرديده ، آن وقت « 3 » گفت : « انا الحقّ » . كما قيل :
هامش
( 1 ) . پا : ( جهل ) را ندارد .
( 2 ) . شا : به جاى عبارت ( سالك . . . مصداق ) عبارت ( به مقتضاى حديث قدسى كه : ) آمده است .
( 3 ) . پا : ( آن وقت ) را ندارد .