منطقة البروج واقع است كه اسامى بروج دوازدهگانه باشد . و آن اشكال را اگر چه اسم بود ، اما به تفصيل حمل و ثور و جوزا و سرطان و اسد و سنبله و ميزان و عقرب و جدى و دلو و قوس « 1 » و حوت است . و باقى اشكال تا چهل و هشت تا خارج از منطقة البروج « 2 » است . و بدان كه اعظم از اين كواكب ثابتهى مرصوده مساحت او دويست و بيست و دو مقابل جرم ارض است . و اصغر از آنها « 3 » بيست و سه مقدار جرم ارض است « 4 » .
كه بر كرسى مقام خويش دارند
يعنى تمام اين يك هزار و بيست و چهار كوكب كه اشكال از آنها ناشى مىشود « 5 » بر كرسى و تختى كه منطقهى فلك هشتم باشد ، هر يك در مقام و مكانى مخصوص قرار دارند . بدان كه فلك هشتم در بيست و پنج هزار و دويست سال ، يك دوره طى مىكند كه عبارت از كهغر باشد .
به هفتم چرخ كيوان پاسبان است
بدان كه « 6 » ناظم « 7 » اراده نموده است « 8 » كه موضع خاص هر « 9 » يك از كواكب سبعهى سياره را كه در چه فلكاند بيان فرمايد . بعد « 10 » بدان كه كيوان - كه كوكب زحل است - و در سى سال حركت مىكند ، در فلك هفتم قرار دارد . طبقهى كيوانى مشهور است كه اين كوكب زحل كه دورهى خود را تمام مىكرد ، يك سال آنها بود ، مثل آنكه در اين جزء از زمان شمس « 11 » كه به حركت مخصوص خود يك دور تمام كند ، يك سال است . و مقدار جرم
هامش
( 1 ) . شا : عقرب و قوس و جدى و دلو
( 2 ) . پا : ( البروج ) را ندارد .
( 3 ) . شا : صغير از اينها
( 4 ) . شا : ( است ) را ندارد .
( 5 ) . پا : مىشد
( 6 ) . شا : ( بدان كه ) را ندارد .
( 7 ) . پا : ( ناظم ) را ندارد .
( 8 ) . شا : ( است ) را ندارد .
( 9 ) . شا : بهر
( 10 ) . شا : ( بعد ) را ندارد .
( 11 ) . شا : شمسى