چمن دوم در تحقيق مداين عراق عرب
بر رأى مساحان ملك خبر و بر ضمير محاسبان كشور سير پوشيده و مخفى نماند كه عراق عرب ملكى است مشهور و در افواه و السنة مذكور در مسالك الممالك مسطور است كه عراق عرب بهمنزلهء دل ايرانست و در عظمت شان و قدمت بنيان مشهور جهانست مشتملست ببلاد قديمه و قصبات عظيمه و هفت مدينه بزرگ داشته محدود است از طرق مشرق بكردستان و خوزستان و از سمت مغرب بديار بكر و ملك ربيعه و از جانب جنوب بولايت كوهكيلويه و ببحر عمان و صحراى نجد و از جهت شمال بديار ارمن و كردستان بيابان آنجا بيشتر از كوهستانست طولش از تكريت تا عبادان صد و بيست فرسخ و عرضش از عقبه حلوان الى قادسيه هشتاد فرسخ بعضى گويند صد و هشتاد فرسخ مجموعش از اقليم سيم و هوايش به گرمى مايل
دار الملك ملوك ساسانيان بوده بعد از دارا چندى اسكندر رومى تصرف نموده آنگاه سلاطين عجم استرداد كردند و بعضى اوقات ملوك عرب و روم از تصرف عجم بيرون آوردند در زمان شاپور ذو الاكتاف بطريقى كه در كتب تواريخ مسطور است بدست قياصره افتاد و هم شاپور از ايشان بگرفت از آن زمان در تصرف ملوك ساسانيان بود ، در عهد خلافت عمر بن الخطاب در سنه شانزده هجرى سعد بن وقاص فتح نمود و عمر آن ولايت را بر اهل اسلام وقف كرده به مساحت آنجا فرمان داد