تخطي إلى المحتوى الرئيسي

رياض السياحة ( فارسى ) — صفحة 533

مساهمون:

ص٥٣٣
ممتاز و لحومش بامتياز است مشتملست به قراى معظم و دهات خرم آن شهر در زمين هموار اتفاق افتاده و جوانب اربعه‌اش گشاده است از اقليم سيم طولش از جزاير خالدات « قب لب » و عرضش از خط استوا « لط مه » در بناى او اختلاف كرده‌اند در تاريخ كرمان مسطور است كه به دو حال گشتاسب بن لهراسب در آنجا خانه ساخت و اردشير بن بابك حصار استوار طرح انداخت مسمى به يزدشير نمود طالع عمارتش برج ميزان بود بهرام بن شاپور ذو الاكتاف بر آن عمارت افزود و بهرام بن يزدجرد در وسعت و عظمت آن كوشيده در اواسط و اواخر دولت سامانيان به نهايت انجاميد « 1 » در كتاب سمط العلا مذكور است كه حجاج غضبان قشيرى را بفتح آنجا نامزد نمود چون غضبان بقرب آن ولايت رسيد بحجاج نوشت كه ان قل الجيوش بها ضاعوا و ان كثرت جاعوا حجاج آن لشكر را طلب فرمود در زمان عمر بن عبد العزيز مفتوح گرديد و عمر فرمود مسجد جامعى در آنجا ساختند . امير على الياس در او قلعه‌اى طرح انداخت بنا بر تردد مخالف و مؤالف بر بنياد آنجا مكرر خرابى رسيده در سنه هزار و دويست و شش بفرمان قهرمان ايران آغا محمد خان بل به حكم حضرت سبحان يكباره منهدم گرديده اكنون قرب چهار هزار باب خانه در او است مأمول از كرم خداوند كريم و لطف حضرت واجب التعظيم چنانست كه خلعت آبادى بدان ولايت درپوشاند و از حوادث زمان و مكاره دوران محفوظ گرداند از تحايف آن ديار متاع شالست كه به اطراف عالم مىبرند و در ولايات شام و روم به قيمت اعلا مىخرند « 2 » و ديگر زيره است كه مشهور جهانست اكنون مناسب سياق چنانست كه طايفه‌ئى كه در آنجا بوده‌اند و گروهى كه سلطنت و بزرگى نموده‌اند به ترتيب مذكور نمايد .

گفتار در بيان بعضى از ارباب حكومت آن ديار بر سبيل اختصار

[ ابو على بن الياس بن اليسع السغدى ]

اول ابو على بن الياس بن اليسع السغدى از جمله خدام امير نصر بن احمد
هامش
( 1 ) - كذا بستان : در اواسط دولت ساسانيان به نهايت معمورى رسيد ( 2 ) - بستان : طاقه‌ئى شصت مثقال طلا قيمت آن رسيده