گلستان سيم در دانستن ملك طبرستان
بر ضمير منير مهندسان كشور خبر و بر راى محاسبان اقليم سير مخفى و پوشيده نماند كه طبرستان ولايتى است معروف و به كثرت ماء و رطوبت هواء موصوف ، محتويست بر بلاد قديمه و قصبات عظيمه و مشتمل بجبال سخت و بيشههاى پردرخت هوايش خرم و زمينش بهجت توام همگى از اقليم چهارم بسبب قرب دريا هواى بعضى از بلادش به گرمى مايل و برخى از ديارش بهغايت معتدل ، ميوه گرمسير و سردسيرى در آنجا موفور است و از حبوبات برنجش بوفور است . در تواريخ مسطور است كه زمان حضرت سليمان طايفه ديوان جهت سكونت آنجا را آباد كردهاند و باعث آبادى آن ديار ايشان بودهاند بدين سبب مردم آنجا را ديو مىگويند بعضى مىگويند چون مردم آن ولايت شجاع و دلاورند و در جرأت و جسارت سردفتر لهذا آنجا را ديوسار گويند جمعى از مورخان گفتهاند كه ابتداى بناى آن ولايت را طهمورث ديوبند نموده بعد از آن هر صاحب ايالتى ولايتى بر او افزوده چون مردم آن ديار آلت طبر استعمال مىنمودهاند لهذا آنجا را طبرستان گفتهاند و ديار مازندران از مضافات طبرستان است بعضى گويند ملك مازندران خارج از آنست چنان كه گفتهاند مازندران « 1 » مشتمل بر هفت بلوكست اول بلوك جرجان ، دويم بلوك موردستان « 2 » ، سيم بلوك استرآباد بستان :
هامش
( 1 ) - مؤلف نزهة القلوب گفته كه طبرستان مشتمل بر هفت بلوك است .
( 2 ) - آن را « دهستان » گفتهاند .