علم از شهادت دو كس به هم رسيده بود يك نفر ملا مكتبى و يك نفر ديگر مثل او و حال آنكه چند يوم قبل خلاف اين فتواى داده بود و بعد نوع ديگرى نيز ظهور نموده .
بدانكه سيد مرتضى علم الهدى كه شاگرد شيخ مفيد است هر دو فاضل گرانمايه و عالم بلندپايه مىباشند در مسائل اصول قريب به دويست مسئله اختلاف كردهاند و حال آنكه در كفر يكديگر فتوى ندادهاند و زبان بر تكفير و تفسيق يكديگر نگشادهاند كفر و اسلام امر اعتقاديست و او مخفى است و بجز علام الغيوب كسى را معلوم نيست اين اعمى چگونه به شهادت دو نفر بر امر مخفى دانا و بر امور حقيقت بينا شده و حكم بر كفر اهل ايمان نموده است و حال آنكه جمعى كه در خدمت حضرت رسول بودند و به شب و روز با آن جناب مصاحبت مىنمودند و نفس و اموال خود را در ركاب آن جناب ايثار مىكردند و مراسم جانسپارى و خدمتگزارى بجا مىآوردند چون آن حضرت از جهان فانى بسراى جاودانى رحلت فرمود دو سه نفر از اواسط صحابه بر زياده بر بيست هزار كس مشتبه نمودند و حق صاحب ولايت كليه را غصب كردند و حقيقت امر را بر صحابه پوشيده ساختند و همگى را به تيه حيرت و اشتباه انداختند بس اين اعمى را چگونه از گفته دو نفر مجهول النسب علم قطعى حاصل گرديد و چه نوع دانستن او به سرحد عين اليقين رسيد اين اعمى مىگويد كه
حضرت صادق فرموده است « انظروا الى من كان منكم قدر وى حديثنا و نظر فى حلالنا و حرامنا و عرف احكامنا فارضوا به حكما فانى قد جعلته عليكم حاكما فاذا حكم بحكمنا فلم يقبل منه فانما به حكم الله استخف و علينا رد و الراد علينا كالراد على الله و هو على حد الشرك بالله عز و جلّ »
بنا بر مضمون حديث هركس رد و انكار من نمايد رد و انكار ائمه هدى نموده و هركس رد و انكار ائمه هدى كند رد و انكار جناب اقدس الهى نموده و هركس رد و انكار حضرت بارىتعالى نمايد مشرك و كافر است پس هركس رد و انكار من كند مشرك و كافر خواهد بود .
دانائى مىگويد ببايد دانست علمائى كه رد و انكار ايشان ثانى رد و انكار ائمه اطهار است چه صنف از علماء مىباشند و آن صفات كه معصوم فرموده در حق علماء اصول
رياض السياحة ( فارسى ) — صفحة 452
مساهمون: زين العابدين شيروانى
ص٤٥٢