پيغمبرانند مادامىكه داخل دنيا نشدهاند گفته شد كه يا رسول اللّه علامت دخول ايشان چيست در دنيا حضرت فرمود كه علامت دخول ايشان در دنيا متابعت و موافقت نمودن ايشانست سلطان را پس هرگاه كه اين كار كردند يعنى متابع سلطان شدند برحذر باشيد از ايشان بر دين خود .
به روايت ديگر از حضرت رسول مرويست كه
قال رسول الله اشد الناس عذابا يوم القيامة عالم لم ينفعه الله بعلم
يعنى بدترين مردمان و اشد عذابا در روز قيامت عالمى است كه اللّه تعالى نفع نرساند به آن عالم از علم او زيرا كه هرگاه عالم عمل ننمايد بر علم خود آن علم و بال است چنانچه روايت شده كه
العلم بلا عمل و بال و العمل بلا علم ضلال
. و نيز روايت شده از حضرت رسول كه هركس زياد گردد علم او و زياد نگردد هدايت او يعنى آثار هدايت از زهد و تقوى و ورع ، زياد نمىشود از براى او از حق سبحانه و تعالى مگر دورى از رحمت اللّه تعالى .
پوشيده نماند كه در مدح عالم و علم احاديث بسيار است و در مذمت عالم كه عمل بعلم خود ننمايد نيز حديث بسيار است آنكسىكه خبر داده بمدح عالم نيز آنكس خبر داده به مذمت عالم مقصر در عمل ، علماء مقصرين اشد حالند در نزد حق سبحانه و تعالى از جهال ، پس ايمان ببعضى كتاب و كفران ببعضى جائز نباشد
شيخ زين الدين در منية المريد بعد از ذكر صفات ذميمه و مهلكات و وجوب تخلص از آن و منحصر نبودن علوم در آنچه فقها نقل نمودهاند گفته : بلكه ناچار است از براى دفع و رفع صفات ذميمه و مهلكات و حصول منجيات كه صفات حميده باشد رجوع نمودن بسوى علماى حقيقت و عاملون بعلم خود و كتابهاى ايشان كه در اين باب نوشتهاند و نيز فرموده چه عظيم است احتراز عالم كه راضى شود بعلوم رسميه و غافل گردد از اصلاح بفهم خود و حصول و رضاى حق سبحانه و تعالى
نظم :
علم رسمى سربهسر قيل است و قال * نه از او كيفيتى حاصل نه حال
چند چند از حكمت يونانيان * حكمت ايمانيان را هم بدان
* * *