ايقان اشهر و اعرف از آن بوده كه انكار آن تواند نمود .
و سلوك انبياء و روش اوصيا « 1 » از قناعت باقل شىء از لباس و معاش و مسكن و انزوا و كثرت و انواع طاعات « 2 » و عبادات در اين فرقه اظهر و روشنتر از آن بوده كه توانند انكار نمايند .
پيش از ظهور و غلبه مذهب اثنى عشرى بعضى از علماء سوء عامه اين فرقه را منسوب برفض و تشيع مىنمودند و دست جفا و ايذاء بر اين فرقه مىگشودند تا آنكه در نظر عوام الناس از عامه اين فرقه بىاعتبار شدند و هميشه در معرض اذيت و آزار مىبودند با آنكه اخفاء تشيع و اظهار تسنن مىنمودند تا آنكه اهل عامه گمان بردند كه ايشان از عامهاند چنان كه از كلام بعضى از مشايخ صوفيه ظاهر مىشود كه در كتب خود مدح خلفاء ثلثه برحسب تقيه مىنمودند و بدين اظهار تسنن و اخفاى مذهب حقه فىالجمله از شر ناس محفوظ تا آنكه از زمان حضرت رسالت پناهى و از عهد جناب ولايت جاهى مدت مديد و عهد بعيد گذشته و نفوس مردمان به زينت دنيا و زخارف آن مايل و راغب گشته طريقهء انبياء و روش اوصياء از قناعت و عبادت و زهد و عزلت در نظر دنياپرستان و عبيد بطون و فروج بىوقر و بىاعتبار گرديد و باز علماء سوء بحب دنيا و حرص جاه مائل و راغب گشته اظهار مذمت و انكار اين فرقه را بطريق آنكه روش و سلوك اين فرقه طريق رهبانيت ممنوعه در اسلام است ، و قناعت در طعام و لباس و مسكن و ترك زينت در اسلام مرغوب نيست ، اظهار زينت و توسعه در لباس و معاش مستحب و مطلوب شارع است در نظر عوام شايع و ظاهر گردانيدند تا آنكه طريق عزلت و كثرت مجاهدت و رياضت در نظر شياطين انسى بىمقدار و بىاعتبار گشت و همين سبب اعتبار علماء سوء گرديد ، اگر ايشان مذمت دنيا و زخارف آن و مدح ترك دنيا و قناعت و عزلت و رياضت مىنمودند و اين صفات محموده يافت نمىشد مگر در فرقه صوفيه و معتقدان ايشان پس مردمان ميل و رغبت به طرف ايشان مىنمودند و عبيد بطون و فروج از نيل مقصود و مراد خود محروم مىگرديدند بازار ايشان كاسد و كالاى ايشان فاسد مىگشت و از گوشه هنگامه ايشان احدى نمىگذشت .
هامش
( 1 ) - بستان : و سلوك و روش ايشان . . .
( 2 ) - بستان : و كثرت طاعات . . .