ز هجرت نبوى رفته هفتصد و چل و چار * در آخر رجب افتاد اتفاق حسن
زنى چگونه زنى خبر خيرهات « 1 » جهان * به زور بازوى خود خصيتين شيخ حسن
گرفت و محكم مىداشت تا بمرد و برفت * زهى خجسته زنى خايهدار و مردافكن
مدت حكومت آن ستمگر هفت سال بود .
ملك اشرف بن تيمورتاش
بعد از برادر بر اورنك حكومت پا نهاد و دست ظلم و ستم بر روى خلق بگشاد و در روضة الصفا مذكور است كه اشرف از غايت جور و بيداد حجاج كهپن چاكرش بود و از نهايت ظلم و فساد با ابن زياد برابرى مىنمود او را نه عهد بود نه پيمان نه كيش بود و نه ايمان چنان كه گفتهاند .
قطعه :
چه اشرف در ظلم و طغيان گشود * به خونريزى مردم دليرى نمود
برافروخت نيروى ظلم و فساد * برافراخت اعلام جور و عناد
ملك اشرف چندان آتش ظلم و بيداد برافروخت كه چهارصد قطار استر و هزار قطار شتر نقود از جواهر بيندوخت چون فساد آن ستمگر بهغايت رسيد و جورش به نهايت انجاميد خداوند منتقم جانى بيك خان بن ازبك خان را از دشت قپچاق برانگيخت فى شهور سنه هفتصد و پنجاه و هشت رشته حياتش بگسيخت خزاين و دفاين آن ستمگر نصيب جانى بيك خان گرديد بجز خسران و بدنامى دو جهان چيزى به دو نرسيد چه خوش گفتهاند .
بيت :
ديدى كه چه كرد اشرف خر * او مظلمه برد و جانى به يك زر
فَقُطِعَ دابِرُ الْقَوْمِ الَّذِينَ ظَلَمُوا وَ الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعالَمِينَ
مدت حكومت آن ستمگر سيزده سال بود و هم به دو دولت چوپانيان منقرض گشت .
ذكر ملوك ايلكانيان على سبيل الاختصار
بر رأى عالمآراى سالكان خبر پوشيده نماند كه ملوك ايلكانيان چهار نفر بودند و مدت هشتاد و شش سال حكومت نمودند .
نخستين امير شيخ حسن بن امير حسين بن امير آقبوقا ابن امير ايلكان است
هامش
( 1 ) - كذا