در ذكر احوال ملوك چنگيزيه
بر اصحاب فضل و افضال پوشيده نماند كه سلاطين چنگيزيه چهارده نفر بودند كه در ديار ايران پادشاهى نمودند و مدت سلطنت آن فرقه يكصد و سى و يك سال كشيد .
نخستين چنگيز خان بن يسوكابهادر ابن قبل خان بن تومنه خان ابن بايسنقر خان بن قايدو خان بن دوتونين خان بن توقا خان بن بوزنجر خان بن آلانقواست و آلانقوا از نژاد مغول بن النجه خان بن كيوك خان بن ديب يا وقوى خان بن النجه خان بن ترك بن يافث بن نوح عليه السلام است گويند ترك با كيومرث كه اول ملوك عجم است معاصر بوده و آلانقوا زنى بود كه بقدرت ايزدى بىشوهر سه پسر به يك شكم از وى ظهور نموده بوزنجر كه بن آلانقواست معاصر ابو مسلم مروزى بوده و چنگيز خان در سنه پانصد و چهل و نه در زمان خلافت المقتضى لامر اللّه عباسى و سلطنت سلطان محمود سلجوقى در مغولستان متولد گشت و پدرش يسوكابهادر در سنه پانصد و شصت و دو از اين سراى فانى بعالم جاودانى درگذشت در سنه پانصد و نود و نه در روزگار خلافت الناصر باللّه و سلطنت سلطان محمود تكش خوارزمشاه چنگيز خان بر اورنگ خانى جلوس نمود در بدايت حال و اوايل احوال او را تموچين نام بود چون سه سال از پادشاهى او بگذشت به اشارت درويشى مخاطب به چنگيز خان گشت .
بيت :
ازآنرو كه معنى چنگيز خان * بود خان خانان به تورى زبان
لشكركشى چنگيز
چنگيز خان مظهر قهر الهى و مصدر جلال پادشاهى بود بعد از سلطنت دولت او روز به روز تزايد و تضاعف گرفت و سال به سال مرتبه جاهش بلندى و رفعت پذيرفت بر تمامت صحرانشينان و بلاد ختا و ختن و چين و ماچين و مغولستان و سقسين و بلغار و تاتارستان و روس و دشت قبچاق و اران سرورى يافت آنگاه در سنه ششصد و ده در زمان خلافت الظاهر باللّه به قصد قلع و قمع سلطان محمد خوارزمشاه بجانب تركستان شتافت در سنه ششصد و شانزده بولايت ماوراءالنّهر تاخت و آنچه از جنس صامت و ناطق بود سوخت و كند و قتل و عام فرمود بعد از خرابى