راستى اعتقاد و اعمال گواه باشند و با وجود اين ، گواه بىاشتباه نباشد و تزكيه خواهد .
واى بر ما كه قول و فعل ما از سر تا پا نقيض يكديگر است !
قوله :
« سعيكم شتّى » تناقض اندريد * [ روز مىدوزيد و شب بر مىدريد ]
قال اللّه تعالى :
« إِنَّ سَعْيَكُمْ لَشَتَّى . »
« 1 » به درستى كه سعى شما پراكنده است ؛ يعنى مختلف افتاده مناسب عمل . بعضى را ثواب و كرامت و برخى را عقاب و ملامت . حاصل آنكه ، اگر قول و فعل عباد متناقض نبودى ، چرا پراكنده نبودى ؟ ليكن طبقات انام در روشنى روز پيش نظر ، اعمال ستوده و آراسته كنند و در خلوت شب پردهء حيا را بردارند .
قوله :
تا تو بستيزى ستيزند اى حَرون * [ « فانتظرهم انّهم منتظرون » ]
تا در قول و فعل تو تناقض يا بى بود ، جزا پراكنده بود .
[ عرضه كردن مصطفى - عليه السّلام - ] . . .
قوله :
ور بچه گيرد ازو شهناز او * [ ديو در نسلش بوَد انباز او ]
اى ، مادهء او ؛ چه شهناز ماده است و جرّه ، نر .
قوله :
در نُبى « شارِكْهُمْ » فرمود « 2 » حقّ * [ هم در اموال و در اولاد اى شفق ]
قال - عزّ و جلّ - فى قرآن مخاطبا للشّيطان :
« وَ شارِكْهُمْ فِي الْأَمْوالِ وَ الْأَوْلادِ . »
« 3 » يعنى ، از ذريّت آدم هركه تبعيت كند ، شيطان در مال و آل او شريك شود تا لقمهء حرام خورد و فرزند از زنا پيدا شود .
قوله :
[ گفت پيغامبر ز غيب اين را جَلى ] * در مقالاتِ نوادر با على
يعنى ، تصرّفات شيطان را در بنىآدم حضرت محمّد مصطفى - صلّى اللّه عليه و آله و سلّم - به حضرت على مرتضى - كرّم اللّه وجهه - به تفصيل فرمود .
هامش
( 1 ) اللّيل ( 92 ) آيهء 4 [ ترجمهء آن در متن آمده است ] .
( 2 ) در نسخهء ق : گفتست .
( 3 ) الإسراء ( 17 ) آيهء 64 : « و در مال و فرزند با آنان شركت جوى . »