345 / 20 حرّ / در حاشيهء اصل آمده است : « حرّ : هرچه بهغايت نيك بود » .
345 / 22 ناب / در حاشيهء اصل آمده است : « ناب ، خالص و صافى را گويند » .
346 / 19 از / ت : « گر » ؛ برين بنياد « از » مىتواند تصحيف « ار » باشد .
347 / 10 نجده / اصل : « سجده » .
« نجده » يعنى قوّت و دليرى و سختى ؛ در اينجا ، كمك و مساعدت هم مىتوان گفت : ( نگر :
لغات ، 9 / 62 ؛ و : دستور الإخوان ، ج 1 ، ص 629 ) .
348 / 1 ظاهرا / چنين است در اصل ، با نشانهء تنوين ؛ و گرنه آنگونه كه شيوهء ماست و على الأغلب در برخى نسخ قديمهء مشكوله هم ملاحظهاى مىشود ، « ظاهرا » ( يا : « ظاهرا » ؛ در صورت بودن الف كوتاه در خود نسخه ) ، ضبط مىكرديم ؛ و اللّه أعلم بالصّواب .
ت : « ظاهر » .
348 / 1 باطنا / چنين است در اصل ، با نشانهء تنوين .
ت : « باطنا » .
349 / 1 راست گفتهست / اصل : « راست گفت است » ؛ البتّه مىتوانستيم « راست گفت » ( راست گفتار ، صادق القول ) بگيريم ، ولى گويا بعيدست ؛ فتأمّل .
ضمنا ديدهايم پيش از اين كه در اين نسخه ، « تافتهست » ، به ريخت « تافت است » كتابت شده .
351 / 3 از عكس / ت : « جز عكس » .
351 / 14 فات / چنين است در اصل .
حديث جاى گفتگو در مثنوى چنين آمده است :
« ما مات من مات إلّا و تمنّى أن يموت قبل ما مات إن كان برّا ليكون إلى وصول البرّ أعجل و إن كان فاجرا ليقلّ فجوره » .
( ن ، دفتر پنجم ، ص 40 ) .
352 / 16 محيض / ت : « حضيض » .
355 / 8 امحاء الذّنوب / ت : « محّاء الذّنوب » .
355 / 19 آهنى سردى / ت : « آهن سردى » .
در ضبط متن ، ياء ، هم مىتواند بدل از كسره باشد ، و هم از مواردى كه ياء به موصوف و صفت ، هر دوان ، داده شده و در ادب فارسى نمونهها دارد ، از جمله در فوائد الفؤاد سجزى و . . . .
356 / 9 نمىبايست / اصل : « نمىيابد » .
357 / 10 اندرون / اصل : « اندر آن » .
سراج السالكين منتخب مثنوى معنوى ( فارسى ) — صفحة 485
مساهمون: جويا جهانبخش
ص٤٨٥