تخطي إلى المحتوى الرئيسي

اصطلاحات صوفيان ( متن كامل رساله مرآت عشاق ) ( فارسى ) — صفحة 52

مساهمون:

ص٥٢
محض - كقوله :
" وَ مَنْ أَرادَ الْآخِرَةَ وَ سَعى لَها . "
و آن نيز دو علامت دارد : در سلامت دين به نقصان دنيا رضا دادن ، و در مؤانست و الفت به درويشان گشادن . و حضرت رسول دربارهء او فرموده كه : " طالب العقبى أجير " . سيم ارادت حقّ محض - كقوله :
" يُرِيدُونَ وَجْهَهُ . " *
و حضرت نبوى دربارهء او فرموده كه " طالب المولى امير . " و نشان آن پاى بر سر كونين نهادن است ، و از خود و از خلق آزاد گشتن ( پوشنجى ، قواعد العرفاء و آداب الشعراء ، ص 68 ) . اى درويش ، اصل ارادت اوست . اگر ارادت بنده موافق ارادت حق تعالى افتاد ، آنچه مقصود بود به تحصيل پيوست ( خواجه عبد الله انصارى ، كشف الاسرار ، ج 5 ، صص 475 و 476 ) . ارادهء عبد عبارت از اخگرى است از آتش محبّت در دل عبد در حالتى كه آن اخگر موجب حصول مرادات باشد ( كاشانى ، اصطلاحات الصوفية ، ص 44 ) .
طفيل هستى عشقند آدمى و پرى * ارادتى بنما تا سعادتى ببرى
( حافظ )
سر ارادت ما و آستان حضرت دوست * كه هرچه بر سر ما مىرود ارادت اوست
( حافظ )
پيش تير ارادت معشوق * جگر خويش را سپر كرده
( عراقى ) ( [ 21 ] ) . سورهء جن ، آيهء 16 : و اگر [ مردم ] در راه درست پايدارى ورزند ، قطعا آب گوارايى بديشان نوشانيم . ( [ 22 ] ) . اسم عبارت از ذات با نسبت خاص است ( لاهيجى ، شرح گلشن راز ، ص 463 ) . اسم حرفى است كه براى راهنمايى معنى وضع شده است و مقصود از اسم ، بالعرض است نه بالذّات و آنچه بالذّات منظور است ، مسمّا است نه اسم ( سرّاج ، اللّمع ، ص 350 ) . اسم به حقيقت صفت مسمّاست . بدان اسما تجلّى كند در دل مؤمنان . تا يقينشان زيادت شود ( شيخ روزبهان بقلى شيرازى ، شرح شطحيات ، ص 570 ) . آنچه غير مسمّا است ( هجويرى ، كشف المحجوب ، ص 501 ) . اسم در اصطلاح اهل عرفان ، ذات است نه لفظ ذاتى كه به اعتبار صفت وجودى است چون عليم و قدير . يا عدمى است مانند قدّوس و سلام ( كاشانى ، اصطلاحات الصوفية ، ص 45 ) .