است .
شرح
( 70 ) . جمع ربع : جاى اقامت در ايام بهار .
( 71 ) . آنچه در دو نسخه به صورت اعيان قائمه ثبت شده است منظور همان اعيان ثابته است و اصل اين كلمه در شرح كاشانى كه شرح حاضر تحريرى از آن است همان اعيان ثابته است . اين اصطلاح ريشه در كلمات افلاطون و تبعهء او دارد كه قائل به مثل نوريه هستند و به گفتهء دكتر سجادى از آن منبع به سخنان عرفا و متكلمين و فلاسفه اسلامى راه يافته است . ( از فرهنگ معارف اسلامى 1 / 250 ) . سيد شريف گويد اعيان ثابته در كلمات عرفا به معناى حقايق ممكنات است در علم حق تعالى ، و به عبارت ديگر صور ممكنات را در علم حق كه حقايق موجود است اعيان ثابته گويند ( تعريفات ، ص 19 ) .
( 72 ) . صورت كامل حديث كه حضرت ختمى مرتبت صلّى اللّه عليه و آله نقل شده بنا به گفته عبد الرزاق كاشى در شرح منازل ( ص 311 ) چنين است : « إن اللّه خلق الخلق فى ظلمة ثم رشّ عليهم من نوره ؛ فمن أصابه من ذلك النور اهتدى و من أخطاء ضلّ » . اين حديث و مضامين نزديك بدان در منابع زير آمده است : صحيح ترمذى : كتاب الايمان : باب 18 ج 5 ص 26 . مسند احمد بن حنبل 2 / 176 و 197 . المستدرك ، حاكم نيشابورى 1 / 30 .
( 73 ) . افتاده در اينجا به معناى « واقع شده » است .
( 74 ) . « دلّني على أقرب الطرق إلى اللّه » . اين حديث در مستدرك الوسائل ( 2 / 412 ) به نقل از موسى عليه السّلام خطاب به پروردگار به اين صورت نقل شده است : « قال موسى عليه السّلام يا ربّ دلّنى على عمل أدخل به الجنّة ! فقال : قل لا إله إلا اللّه فإنه لو وضعت على السماوات لقصمتهنّ » .
( 75 ) . در عبارت « اسرار و دقايق و حقايق شريعت و طريقت و حقيقت » لفّ و نشر مرتب موجود است ، كه اسرار ، متعلّق به شريعت و دقايق و حقايق به طريقت و حقايق به حقيقت برمىگردد ( بحار الأنوار 40 / 153 ، 46 / 135 ) .
( 76 ) . متن عربى حديث در شرح كاشانى چنين است : « قال عيسى عليه السّلام : لا تقولوا العلم فى السماء من يصعد يأتي به ؟ و لا فى تخوم الارض ، من ينزل يأتي به ؟ و لا من وراء البحر ، من يعبر يأتي به ؟ بل العلم مجعول فى قلوبكم . تأدبوا بين يدي اللّه بآداب الروحانيين ؛ يظهر عليكم » .
( 77 ) . سيهگليمى : كنايه از بدبختى