عنوانى ندارد ، ولى مالك آن به خط جديدى نام رساله را « كلمات مختلفه » نوشته است . اين كتاب را كه مجموعهء يادداشتهاى مختلف خواجهء پارساست ظاهرا يكى از اصحاب و شاگردانش گردآورى كرده است . ولى نامى از گردآورنده در ميان نيست . مقدمهء رساله چنين است : « باسمه سبحانه . . . نموده مىشود كه اين كلمهيى چندست از انفاس قدسيهء امناء طريقت و كبراء حقيقت كه بر حواشى بعضى از كتب قدوة العلماء المحققين و اسوة الكملاء العارفين . . . خواجه محمد پارسا البخارى . . . در مواضع متفرقه ثبت افتاده بود و مرقوم خامهء حقايقنگار معارف آثار ايشان گشته .
بنا بر خلوص اعتقاد و وفور اعتماد در قيد كتابت آورده شد و درين صحيفهء شريفه جمع كرده شد . . . » ( ورق
b
15 ) .
قسمتى از كلمات خواجه علاء الدين عطار كه محمد پارسا آنها را در مجالس صحبت نوشته بوده ، درين رساله نقل شده است ( ورق
a
19 ) .
19 . رساله در ذكر 72 فرقهء اسلام - بدين نام رسالهيى در كتابخانهء محمود شيرانى است « 1 » به شمارهء 1157 / 4209 .
باب اخير كتاب عقايد حكيم سمرقندى كه ذكرش گذشت ( شمارهء 15 ) دربارهء فرق اسلامى است . به گمان من ممكن است اين رسالهء 72 فرقهء اسلام باب آخرين همان كتاب عقايد باشد كه به صورتى مفرد نوشته شده است . خصوصا كه در منابع مربوط به خواجهء پارسا نامى از چنين رسالهيى نيست .
20 . قدسيه - كه در فصل آينده بتفصيل از آن سخن خواهيم گفت .
ابو نصر پارسا
خواجه محمد پارسا را فرزندى بوده است بنام برهان الدين ( يا : حافظ - الدين ) ابو نصر پارسا ، كه او نيز از مشايخ نقشبندى است ، و از علماى نامى ماوراءالنّهر ؛ مجلس درس داشته و حديث مىگفته و محدثان را اجازت روايت حديث مىداده است « 2 » .
هامش
( 1 ) - فهرست مخطوطات شيرانى 2 / 285 .
( 2 ) - مولانا شهاب الدين بيرجندى « در مجلس حضرت خواجه برهان الدين ابو نصر پارسا قدس سره حاضر مىشدهاند و استماع كتب احاديث مثل مصابيح و مشارق و صحيح