تخطي إلى المحتوى الرئيسي

بيان التنزيل ( فارسى ) — صفحة 237

مساهمون:

ص٢٣٧
روز « 1 » زيرا كه حقيقت شب آن است كه « 2 » چيزها در وى پوشيده باشد و هركس را بدان « 3 » اطلاع نباشد . و حقيقت روز آن است كه چيزها در وى ظاهر شود « 4 » و آنچه در « 5 » شب پوشيده بود در روز آشكارا « 6 » شود . « 7 » چون اين « 8 » مقدمه معلوم كردى ، اكنون بدان كه هرچه « 9 » بود و هست و خواهد بود ، جمله « 10 » به « 11 » يك بار « 12 » ، در يك « 13 » طرفة العين « 14 » در عقل اول با عقل اول « 15 » پيدا آمد . و تقديرات ازلى عبارت از اين است و هر چيز كه در « 16 » عقل اول مفروض و مقدور نباشد ، محال است كه « 17 » بالفعل موجود شود . و فطرت نخستين عبارت از آن مفروضات و مقدورات است كه در آن تبديل نيست . پس مبدأ ، عقل اوّل آمد « 18 » ، بازگشت به عقل اوّل « 19 » خواهد بود و « 20 » عقل اول را نسبت به آمدن ، مبدأ گفتند « 21 » [ 252 الف ] و نسبت به بازگشتن ، معاد خواندند . چون اين مقدّمات « 22 » معلوم كردى ، اكنون بدان كه مبدأ را به اين اعتبار « 23 » كه كس را بر وى اطّلاع نيست نسبت به شب كردند بلكه « 24 » خود « 25 » شب گفتند و به اين اعتبار كه جملهء تقديرات در وى بوده است « 26 » ، شب قدر گفتند . و معاد را « 27 » به اين اعتبار كه « 28 » جملهء پوشيدگيها در وى ظاهر خواهد شد نسبت به روز كردند بلكه « 29 » خود « 30 » روز گفتند . به اين اعتبار « 31 » كه در آن روز جمله از گور قالب برمىخيزند « 32 » ، روز قيامت گفتند . و بعضى گفته‌اند « 33 » كه شب قدر عبارت از نزول ارواح است و روز قيامت عبارت از عروج است از جهت آنكه نزول نور ، افول « 34 » باشد پس شب بود و عروج نور ،
هامش
( 1 ) . مت ، كد ، كب : + دارد . ( 2 ) . كب : - كه . ( 3 ) . مت ، كد ، كب : بر آن . ( 4 ) . مت : باشد . ( 5 ) . كد ، كب : به . ( 6 ) . كد : آشكار . ( 7 ) . كد : + و . ( 8 ) . مت : - اين . ( 9 ) . مت : چيز كه . ( 10 ) . كد : - جمله . ( 11 ) . اساس ، كد ، كب : در . ( 12 ) . كب : - جمله در يك بار . ( 13 ) . مت : يكه . ( 14 ) . كب : + به يك بار . ( 15 ) . كد ، كب : - با عقل اول . ( 16 ) . اساس : - در . ( 17 ) . كب : - كه . ( 18 ) . كد ، كب : + كه . ( 19 ) . اساس : - اوّل . ( 20 ) . كد : - و . ( 21 ) . كد ، كب : گفته‌اند . ( 22 ) . مت ، كد : مقدّمه ديگر ، كب : مقدّمه . ( 23 ) . كد : + گفتند . ( 24 ) . كد ، كب : بل . ( 25 ) . مت : بل خود كه . ( 26 ) . مت ، كد ، كب : بود . ( 27 ) . كد ، كب : - معاد را . ( 28 ) . كد : - كه . ( 29 ) . كد ، كب : بل . ( 30 ) . مت : بل خود كه . ( 31 ) . مت : كد ، كب : اعتبارات . ( 32 ) . كد : برمىخيزد . ( 33 ) . كب : گفتند . ( 34 ) . كد : اقول .