وقت جمله حقيقت مىنمايد . « 1 »
پس اين « 2 » حال بيدار « 3 » خود را همچون « 4 » آن حال خواب مىدان كه بيشتر مردم خود را بيدار مىدانند و به حقيقت در خوابند از جهت آنكه خواب عبارت از بىخبرى است و بىخبرى مراتب دارد « 5 » . و از اينجاست كه محققان گفتهاند كه خواب چهار نوع است .
باب « 6 » دوم « 7 » در سخن مثبتان در بيان توحيد
بدان كه طايفهء مثبتان مىگويند كه معنى مطابق « 8 » توحيد ، يكى كردن است . و يكى را يكى نتوان كردن از جهت آنكه ايجاد موجود و اعدام « 9 » معدوم و اثبات ثابت « 10 » محال است همچنين توحيد احد هم محال است .
چون دانستى كه معنى توحيد يكى كردن است و يكى را يكى كردن محال است ، اكنون بدان كه توحيد آن باشد كه چيزهاى بسيار را يكى كنند . و چيزهاى بسيار را يكى كردن به دو طريق باشد : يكى به طريق علم و يكى به طريق عمل . پس توحيد دو نوع باشد : يكى توحيد علمى و « 11 » يكى توحيد « 12 » عملى « 13 » .
فصل « 14 » [ توحيد عملى و علمى ]
« 15 » بدان كه « 16 » [ 215 الف ] توحيد عملى « 17 » آن است « 18 » كه به عمل ، چيزهاى بسيار را « 19 »
هامش
( 1 ) . مت : مىنمايند .
( 2 ) . اساس : - اين .
( 3 ) . مت ، كب : بيدارى .
( 4 ) . كد : هم چه ، كب : همچو .
( 5 ) . كد ، كب : - و بىخبرى مراتب دارد .
( 6 ) . كب : فصل .
( 7 ) . مت ، كب : - دوم .
( 8 ) . مت : مطابقى ، كد ، كب : - مطابق .
( 9 ) . كب : + و .
( 10 ) . اساس : - ثابت ، كد ، كب : اثبات .
( 11 ) . مت : - يكى توحيد علمى و .
( 12 ) . اساس : - توحيد .
( 13 ) . كد : - پس توحيد . . . و يكى عملى ، كب : - و چيزهاى بسيار را يكى كردن . . . و يكى عملى .
( 14 ) . كد ، كب : - فصل .
( 15 ) . كب : + اكنون .
( 16 ) . كد : پس .
( 17 ) . كب : - عملى .
( 18 ) . كب : باشد .
( 19 ) . كد : - را .